Giáo án Sinh học 6 - Tuần 1-6 - Năm học 2023-2024 - Lê Thị Hoàn

 TRƯỜNG TH & THCS QUANG THỌ KHBD SINH 6
 CHỦ ĐỀ 7: TẾ BÀO
 TÊN BÀI DẠY: TẾ BÀO ĐƠN VỊ CƠ SỞ CỦA SỰ SỐNG
 Môn học: KHTN - Lớp: 6
 Thời gian thực hiện: 06 tiết
I. MỤC TIÊU:
 1. Kiến thức: 
- Nêu được khái niệm tế bào và chức năng của tế bào
- Nêu được hình dạng và kích thước của một số loại tế bào
- Trình bày được cấu tạo tế bào và chức năng của mỗi thành phần. Nhận biết được lục lạp 
là bào quan thực hiện chức năng quang hợp ở thực vật
- Phân biệt được tế bào động vật với tế bào thực vật; tế bào nhân sơ với tế bào nhân thực
- Nhận biết và nêu được ý nghĩa của sự lớn lên và sinh sản của tế bào
- Quan sát được tế bào có kích thước lớn bằng mắt thường và tế bào có kích thước nhỏ 
bằng kính lúp và kính hiển vi quang học
 2. Năng lực: 
 2.1. Năng lực chung
- Năng lực tự chủ và tự học: tìm kiếm thông tin, đọc sách giáo khoa, quan sát tranh ảnh, 
video để tìm hiểu về tế bào.
- Năng lực giao tiếp và hợp tác: thảo luận nhóm để tìm ra các loại tế bào cấu tạo nên cây 
cà chua.
2.2. Năng lực khoa học tự nhiên
- Năng lực đề xuất vấn đề, đặt câu hỏi cho vấn đề
- Năng lực so sánh phân loại các sự vật, hiện tượng.
- Năng lực viết, trình bày báo cáo và thảo luận.
 3. Phẩm chất: 
 Thông qua thực hiện bài học sẽ tạo điều kiện để học sinh:
-Chăm học, chịu khó khai thác thông tin trong SGK và trong thực tiễn
-Có trách nhiệm trong hoạt động nhóm, chủ động thực hiện nhiệm vụ cá nhân và tôn trọng 
ý kiến các thành viên trong nhóm để đưa ra ý kiến chung của nhóm.
-Trung thực, cẩn thận trong việc tự mình làm tiêu bản tế bào.
II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU:
 - Hình ảnh về hoặc slide về các hình trong sgk: Hình 12.2-> 12.7.
 - Tranh ảnh sưu tầm một số tế bào thực vật và động vật.
 - Phiếu học tập.
 - Chuẩn bị cho mỗi nhóm học sinh: 1 tờ giấy A4, bút vẽ, bang dính 2 mặt
 - Các thẻ từ: Màng tế bào, tế bào chất, nhân tế bào, lục lạp, thành tế bào, không bào 
trung tâm
III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC: 
 1. Hoạt động 1: Mở đầu
 a).Mục tiêu: - khai thác vốn sống của học sinh để xây dựng khái niệm tế bào
 - Góp phần hình thành, phát triển biểu hiện của năng lực nhận thức khoa học tự nhiên
b).Nội dung: HS hoạt động cá nhân quan sát hình 12.1 sgk.
c).Sản phẩm: 
 Tế bào- đơn vị cơ sở của sự sống
d).Tổ chức thực hiện: 
 1
GV : LÊ THỊ HOÀN NĂM HỌC : 2023-2024 TRƯỜNG TH & THCS QUANG THỌ KHBD SINH 6
 HĐ của Gv Hoạt động của Hs
 -GV cho HS quan sát hình 12.1 sgk? Và - HS làm việc cá nhân trả lời các câu hỏi mà 
 yêu cầu hs cho biết ngôi nhà được tạo nên GV đưa ra
 từ đơn vị cấu trúc gì?
 - Sau khi hs trả lời được câu hỏi, GV phải 
 giải thích cho hs hiểu rằng viên gạch được - Đại diện hs trả lời
 coi là đơn vị cấu trúc nhỏ nhất tạo nên ngôi - Các HS khác nhận xét bổ sung
 nhà
 ? Vậy đơn vị nhỏ nhất tạo nên cây xanh và 
 cơ thể là gì?
 -GV đánh giá kết quả hoạt động của hs-> 
 cùng hs rút ra kết luận
2. Hoạt động 2: Hình thành kiến thức mới
 Hoạt động 2.1: Tìm hiểu tế bào là gì
a).Mục tiêu: - Nêu được khái niệm tế bào.
 - Hiểu được tế bào là đơn vị cơ sở của sự sống
 - Góp phần hình thành, phát triển năng lực đề xuất vấn đề, đặt câu hỏi cho vấn đề.
b).Nội dung: 
-HS hoạt động nhóm trả lời câu hỏi, hs thi kể tên một số tế bào trong cơ thể cây xanh và 
cơ thể người
- HS sưu tầm, tìm hiểu hình dạng, kích thước của tế bào qua sgk khtn 6
c).Sản phẩm: . 
 - Tế bào là đơn vị cấu trúc của sự sống. Các sinh vật đều được tạo nên từ tế bào
d).Tổ chức thực hiện: 
 HĐ của Gv Hoạt động của Hs
 -GV giới thiệu qua về lịch sử tìm ra tế bào -Hs hoạt động cá nhân lắng nghe và theo 
 do Robert Hooke lần đầu tiên quan sát từ giỏi.
 các tế bào chết từ vỏ cây sồi dưới kính hiển 
 vi.
 -GV chiếu trên slide các hình: Tế bào vi - Hs quan sát các hình ảnh trên slide
 khuẩn, tế bào nấm men, hình cây cà chua.
 -GV yêu cầu hs các nhóm đọc, chỉ các tế - Hs thảo luận nhóm trả lời câu hỏi
 bào và trả lời các câu hỏi sau:
 ? Các sinh vật được tạo nên từ gì
 ? Có phải số lượng tế bào trong các cơ thể - Đại diện nhóm trình bày, các nhóm khác 
 vi khuẩn, nấm men, thực vật và động vật là nhận xét, bổ sung.
 giống nhau
 -GV có thể cho hs thi kể tên một số tế bào 
 trong cơ thể cây xanh và cơ thể người
 - Cuối cùng GV đặt ra câu hỏi: Vậy tế bào 
 là gì?. .
 - GV đánh giá kết quả hoạt động của các 
 nhóm-> cùng với các nhóm hs rút ra kết 
 luận
 2
GV : LÊ THỊ HOÀN NĂM HỌC : 2023-2024 TRƯỜNG TH & THCS QUANG THỌ KHBD SINH 6
 Hoạt động 2.2: Tìm hiểu hình dạng và kích thước của một số loại tế bào
a).Mục tiêu: - Nêu được hình dạng, kích thước của một số loại tế bào
- Biết cách tra cứu, tìm hiểu về hình dạng, kích thước, của tế bào ở động vật, thực vật
- Góp phần hình thành, phát triển biểu hiện của năng lực đề xuất vấn đề, đặt câu hỏi cho 
vấn đề.
b).Nội dung: 
- GV chia nhóm hs nhận xét về hình dạng kích thước của tế bào và điền thông tin vào bảng 
12.1
c).Sản phẩm: 
- Tế bào có hình dạng phổ biến như: Hình que, hình cầu, hình nhiều cạnh, Kích thước 
trung bình của tề bào khoảng 0,5- 100Mm
d).Tổ chức thực hiện: 
 HĐ của Gv Hoạt động của Hs
 - GV chiếu slide về các hình ảnh tế bào vi - HS quan sát hình ảnh trên các slide
 khuẩn E.coli, tế bào nấm men, tế bào vảy hành, 
 tế bào hồng cầu, tế bào xương, tế bào thần kinh 
 - GV chia lớp thành 6 nhóm, yêu cầu các nhóm 
 thảo luận điền vào bảng 12.1. - HS hoạt động nhóm hoàn thành bảng 
 - GV cho đại diện từng nhóm trình bày nội 12.1
 dung bảng 12.1.
 - GV yêu cầu đại diện các nhóm nhận xét, đánh 
 giá báo cáo của nhóm bạn, tìm ra được nhóm - Đại diện nhóm báo cáo, các nhóm 
 báo cáo tốt nhất và cho điểm. khác bổ sung.
 - GV nhận xét, cùng với hs rút ra kết luận
Hoạt động 2.3: Tìm hiểu cấu tạo tế bào động vật và tế bào thực vật
a). Mục tiêu: - Trình bày được thành phần cấu tạo chính của tế bào và chức năng của 
chúng
- Phân biệt được sự giống nhau và khác nhau giữa tế bào động vật và tế bào thực vật
- Nhận biết được lục lạp là bào quan thực hiện chức năng quang hợp ở cây xanh
- Góp phần hình thành và phát triển năng lực đề xuất vấn đề, đặt câu hỏi cho vấn đề.
b). Nội dung: 
- GV chia lớp thành các nhóm, cho các nhóm thi vẽ cấu tạo tế bào động vật và tế bào thực 
vật.
c). Sản phẩm:
- Tế bào được cấu tạo từ ba thành phần chính la:Màng tế bào, tế bào chất và nhân hoặc 
vùng nhân
-Khác với tế bào động vật, tế bào thực vật có thêm không bào trung tâm, thành tế bào và 
lục lạp là bào quan quang hợp
d). Tổ chức thực hiện: 
 HĐ của Gv Hoạt động của Hs
 3
GV : LÊ THỊ HOÀN NĂM HỌC : 2023-2024 TRƯỜNG TH & THCS QUANG THỌ KHBD SINH 6
 -GV chia lớp thành 6 nhóm, yêu cầu mỗi 
 nhóm vẽ tế bào động vật và tế bào thực vật - HS làm việc theo nhóm vẽ hình tế bào 
 vào giấy A4 động vật và thực vật vào giấy A4
 - Sau khi vẽ xong yêu cầu các nhóm thảo 
 luận so sánh cấu trúc tế bào động vật và - HS thảo luận trả lời câu hỏi
 thực vật.
 -GV yêu cầu đại diện nhóm trình bày, các 
 nhóm khác nhận xét, bổ sung và tìm ra - Đại diện nhóm trình bày, các nhóm khác 
 nhóm có kết quả tốt nhất và cho điểm. bổ sung
 -. GV cùng với các nhóm hs rút ra kết luận
Hoạt động 2.4: Tìm hiểu cấu tạo của tế bào nhân sơ và nhân thực
a). Mục tiêu: - Nêu được cấu tạo của tế bào nhân sơ và tế bào nhân thực
-Phân biệt được tế bào nhân sơ và tế bào nhân thực
-Góp phần hình thành và phát triển năng lực so sánh phân loại các sự vật hiện tượng;đề 
xuất vấn đề, đặt câu hỏi cho vấn đề.
b). Nội dung:HS Hoạt động cá nhân đọc thông tin ở sgk và quan sát các hình 12.8,12.9
c). Sản phẩm: 
-Có hai loại tế bào: Tế bào nhân sơ không có màng nhân và các bào quan không có màng 
bao bọc; tế bào nhân thực có nhân hoàn chỉnh với màng nhân bao bọc chất di truyền và các 
bào quan có màng bao bọc
d). Tổ chức thực hiện: 
 HĐ của Gv Hoạt động của Hs
 -GV cho HS đọc thông tin trong sgk, quan sát các hình - HS làm việc cá nhân và trả lời 
 12.8,12.9, trao đổi và trả lời câu hỏi: các câu hỏi.
 ? Nêu cấu tạo của tế bào nhân sơ và tế bào nhân thực
 ? So sánh tế bào nhân sơ và tế bào nhân thực( yêu cầu 
 hs lập bảng so sánh)
 - GV yêu cầu HS trình bày kết quả hoạt động của mình
 -GV cùng với hs rút ra kết luận -Đại diện hs trình bày, các hs 
 khác nhận xét bổ sung
 Hoạt động 2.5: Tìm hiểu sự lớn lên và sinh sản của tế bào
a).Mục tiêu: - Nêu được sự lớn lên và sinh sản của tế bào
-Hiểu được ý nghĩa của sự lớn lên và sinh sản của tế bào
-Góp phần hình thành, phát triển biểu hiện năng lực đưa ra phán đoán và xây dựng giả 
thuyết
b).Nội dung: GV cho hs hoạt động nhóm quan sát các hình 12.10-12.12 sgk
c).Sản phẩm: 
- Sự phân chia của một tế bào thành hai tế bào mới được gọi là sự sinh sản của tế bào
- Sự phân chia của tế bào giúp cơ thể sinh vật lớn lên.
d).Tổ chức thực hiện: 
 4
GV : LÊ THỊ HOÀN NĂM HỌC : 2023-2024 TRƯỜNG TH & THCS QUANG THỌ KHBD SINH 6
 HĐ của Gv Hoạt động của Hs
 GV yêu cầu các nhóm hs quan sát sơ đồ h 12.10,12.11 sgk -HS làm việc theo nhóm trả 
 và trả lời các câu hỏi. lời câu hỏi
 ?Số lượng tế bào tang lên như thế nào sau mỗi lần sinh sản
 ? Dựa vào hình 12.11, tính số lượng tế bào con tạo ra sau 
 mỗi lần sinh sản
 GV yêu cầu đại diện các nhóm trình bày kết quả hoạt động 
 của nhóm -Đại diện nhóm trình bày, 
 GV đánh giá, nhận xét kết quả hoạt động của các nhóm- các nhóm khác bổ sung
 >Rút ra kết luận
Hoạt động 2.6: Thực hành quan sát tế bào
a) Mục tiêu: 
- Có kỷ năng sử dụng kính lúp và kính hiển vi
- Có kỷ năng quan sát hình dạng, kích thước và vẽ hình một số loại tế bào: Tế bào trứng 
của của một số động vật, tế bào vảy hành
 - Góp phần hình thành, phát triển biểu hiện của năng lực đề xuất vấn đề, đặt câu hỏi cho 
vấn đề; viết, trình bày báo cáo và thảo luận
b) Nội dung: GV chia lớp thành các nhóm, HS làm tiêu bản tế bào vảy hành hoặc tiêu bản 
thịt quả cà chua, vẽ hình quan sát được vào giấy A4
c) Sản phẩm: Tiêu bản tế bào vảy hành hoặc tiêu bản tế bào thịt quả cà chua
d).Tổ chức thực hiện: 
 Hoạt động của GV Hoạt động của HS
 GV nhắc lại các bước sử dụng kính hiển vi -HS nhắc lại cách sử dụng kính hiển vi
 GV chia lớp thành 6 nhóm:
 3 nhóm làm tiêu bản tế bào vảy hành -Các nhóm tiến hành làm thực hành theo 
 3 nhóm làm tiêu bản thịt quả cà chua hướng dẫn trong sgk
 GV yêu cầu các nhóm tiến hành thực hiện 
 các bước thực hành như trong sgk
 GV yêu cầu từng hs vẽ lại hình ảnh mà các 
 em quan sát được vào vở và báo cáo kết quả -HS vẽ hình ảnh quan sát được và báo cáo 
 kết quả
3.Hoạt động 3: Luyện tập
 a. Mục tiêu: Ôn luyện kiến thức đã học
 b. Nội dung: HS vẽ sơ đồ tổng kết nội dung của bài học
 c. Sản phẩm: Sơ đồ tổng kết về tế bào theo sự sang tạo của HS
 d. Tổ chức thực hiện
 Hoạt động của GV Hoạt động của HS
 GV yêu cầu hs hoạt động cá nhân trả lời 
 các câu hỏi sau:
 ?Tế bào là gì? Chức năng của tế bào đối HS hoạt động cá nhân trả lời câu hỏi
 với cơ thể sinh vật HS vẽ sơ đồ tổng kết vào vở
 5
GV : LÊ THỊ HOÀN NĂM HỌC : 2023-2024 TRƯỜNG TH & THCS QUANG THỌ KHBD SINH 6
 ?Hãy nêu thành phần chính của tế bào động 
 vật và chức năng của từng thành phần
 ?Hãy nêu thành phần chính của tế bào thực 
 vật và chức năng của từng thành phần
 ? So sánh tế bào động vật với tế bào thực 
 vật
 ?Điểm khác nhau cơ bản giữa tế bào nhân 
 sơ và tế bào nhân thưc
 GV yêu cầu đại diện hs trình bày
 GV yêu cầu hs vẽ sơ đồ tổng kết vào vở 
 theo sự sáng tạo của mình
 4.Hoạt động 4: Vận dụng
 a. Mục tiêu: Vận dụng kiến thức sự phân chia của tế bào
 b. Nội dung: HS so sánh chiều cao của bản thân khi học lớp 4 và khi học lớp 6
 c. Sản phẩm: HS giải thích vì sao cơ thể lớn lên được
 6
GV : LÊ THỊ HOÀN NĂM HỌC : 2023-2024