15 Đề luyện tập phần Đọc hiểu môn Ngữ văn THCS (Có đáp án)
“Trong cuộc đời nghiên cứu khoa học của Edison, phát minh vĩ đại và nổi tiếng nhất của ông chính là bóng đèn dây tóc, mang lại ánh sáng cho nhân loại.Để biến điện năng thành ánh sáng, Edison đã làm hàng nghìn thí nghiệm nhằm tìm ra vật liệu thích hợp làm dây tóc bóng đèn. Khi liên tục gặp thất bại, bị công kích là "người hoang tưởng", "quân lừa bịp", Edison vẫn không nản chí. Ông vẫn trung thành với khát vọng của bản thân.Thomas Edison đã thất bại hơn 10.000 lần trước khi phát minh ra bóng đèn, nhưng ông không bao giờ gọi đó là thất bại, mà xem đó như những cơ hội để học hỏi.Ông từng nói rằng: "Rất nhiều thất bại trong cuộc sống đều do người ta không nhận ra rằng họ đã gần với sự thành công tới chừng nào và họ chấp nhận từ bỏ công việc của mình".Sau hàng nghìn lần thất bại, cho đến một ngày, Edison tình cờ sờ vào cái nút tòn ten ở trên khuy áo khoác rồi thốt lên: "Đây rồi! đây chính là cái mà ta sẽ dùng làm dây tóc!".Tiếp theo, ông cho cái sợi chỉ vào một cái khuôn niken, nung trong lò lửa suốt 5 giờ đồng hồ để sợi chỉ biến thành than. Sau khi để nguội, ông lấy sợi chỉ ra, cho vào một vật chứa bằng thủy tinh đã được tạo chân không ở bên trong, để sợi chỉ không bị đốt cháy rồi cho dòng điện đi qua.Edison hồi hộp, băn khoăn, không biết dòng điện sẽ chạy được trong bao lâu? Nhưng kết quả thật mỹ mãn, sợi dây tóc sáng liên tục được tới 45 tiếng. Giống như thí nghiệm của mình, mặt Edison cũng sáng lên vì sung sướng.Nhờ sự nỗ lực không ngừng nghỉ, nhân loại đã có được ánh sáng của đèn điện như ngày hôm nay. Về sau, cùng các cộng sự của mình, Edison còn tạo ra nhiều thiết bị để cải tiến và cách tân công nghệ.Từ cậu bé sớm phải rời ghế nhà trường vì bị nghi ngờ đần độn đến trở thành nhà phát minh vĩ đại, nhà sáng chế hàng đầu của nhân loại, Edison đã chứng minh rằng "thiên tài không tự sản sinh ra".Tính tò mò, sự hiếu kỳ, sở thích khám phá để giải đáp những điều xung quanh đã giúp Edison biến ý tưởng có phần không tưởng của ông thành hiện thực để giúp ích cho nhân loại.”
Bạn đang xem 20 trang mẫu của tài liệu "15 Đề luyện tập phần Đọc hiểu môn Ngữ văn THCS (Có đáp án)", để tải tài liệu gốc về máy hãy click vào nút Download ở trên
Tóm tắt nội dung tài liệu: 15 Đề luyện tập phần Đọc hiểu môn Ngữ văn THCS (Có đáp án)
Đề 1 Phần I. Đọc hiểu (3,0 điểm). Đọc văn bản sau và thực hiện các yêu cầu: “Một chiều thứ Bảy đầy nắng ở thành phố Oklahoma, tôi cùng người bạn dẫn hai con của anh đến một khu vui chơi. Bạn tôi tiến đến quầy mua vé: “Bán cho tôi bốn vé vào cổng. Mỗi vé là bao nhiêu nhỉ?”. Người bán vé đáp: “Ba đô-la một vé. Chúng tôi miễn phí cho trẻ em dưới sáu tuổi. Các cậu bé này bao nhiêu tuổi rồi?”. “Đứa lớn bảy tuổi và đứa nhỏ thì lên bốn”, bạn tôi trả lời. “Vậy là tôi phải đưa chị chín đô-la tất cả”. Cô bán vé hỏi đùa: “Con trai lớn của anh khá nhỏ con. Sao anh không nói bé chỉ mới sáu tuổi? Như vậy có phải anh tiết kiệm được ba đô-la không?”. Bạn tôi nhìn người bán vé rồi chậm rãi nói, “Tôi hoàn toàn có thể nói như vậy và chị sẽ không nhận ra. Nhưng bọn trẻ nhà tôi biết rất rõ tuổi của mình. Tôi không muốn bán đi sự tôn trọng của các con và lòng trung thực của mình chỉ để đổi lấy ba đô-la”. (First News, Hạt giống tâm hồn-Từ những điều bình dị, tập 4, Nhà xuất bản tổng hợp thành phố Hồ Chí Minh, 2020, trang 71, 72) Câu 1.(0,5 điểm) Xác định phương thức biểu đạt chính được sử dụng trong văn bản trên? Câu 2.(0,5 điểm) Nêu nội dung chính của văn bản? Câu 3.(1,0 điểm) Chỉ ra và cho biết hiệu quả của biện pháp tu từ trong các câu văn sau: “Tôi hoàn toàn có thể nói như vậy và chị sẽ không nhận ra. Nhưng bọn trẻ nhà tôi biết rất rõ tuổi của mình. Tôi không muốn bán đi sự tôn trọng của các con và lòng trung thực của mình chỉ để đổi lấy ba đô-la”. Câu 4.(1,0 điểm) Từ văn bản trên, em rút ra được bài học gì cho bản thân? Câu 5.(2,0 điểm) Từ nội dung đoạn trích trong phần “Đọc - hiều”, hãy viết đoạn văn (khoảng 200 chữ) trình bày suy nghĩ của em về vai trò của tính trung thực trong cuộc sống. ĐỀ 2 PHẦN I. ĐỌC HIỂU (3 điểm): Đọc đoạn trích sau và thực hiện các yêu cầu: “Lòng tự trọng khác với tính tự ái. Nhiều người, nhất là những người trẻ tuổi thường hay nhầm lẫn hai khái niệm này. Lòng tự trọng có cơ sở từ tư tưởng trọng nhân nghĩa, coi trọng phẩm cách và giá trị con người của mình nhưng mục đích là vì người khác, tôn trọng người khác, nhằm làm đẹp cho xã hội, làm tốt cho cộng đồng. Nói cách khác, lòng tự trọng có bản chất văn hoá và tinh thần nhân văn. Trái lại, tính tự ái là chỉ biết yêu chính bản thân mình, coi mình là trên hết, chỉ cốt được lợi cho riêng mình, bất chấp danh dự và quyền lợi chính đáng của người khác. Vì thế, lòng tự trọng thường được biểu hiện bằng những lời nói, cử chỉ, hành vi lịch thiệp, nhã nhặn, từ tốn, biết tự kiềm chế. Còn tính tự ái là “mảnh đất” tốt sinh ra những thói xấu, hẹp hòi, ích kỉ.” (Theo Đào Ngọc Đệ, báo Nhân dân điện tử, ngày 22/2/2014) Câu 1. (0,5 điểm) Theo đoạn trích, lòng tự trọng có cơ sở từ đâu ? Câu 2. (0,5 điểm) Nội dung chính của đoạn trích trên? Câu 3. (1,0điểm) Chỉ ra và nêu tác dụng của một biện pháp tu từ đặc sắc được sử dụng trong câu văn: “Vì thế, lòng tự trọng thường được biểu hiện bằng những lời nói, cử chỉ, hành vi lịch thiệp, nhã nhặn, từ tốn, biết tự kiềm chế.” Câu 4. (1,0 điểm)Thông điệp mà em tâm đắc nhất qua đoạn trích trên là gì? Vì sao em chọn thông điệp đó? Câu 5. (2,0 điểm) Từ nội dung của đoạn trích trong phần Đọc – hiểu, hãy viết một đoạn văn (khoảng 200 chữ), trình bày suy nghĩ của em về vai trò cuả lòng tự trọng. Đề 3 Đọc đoạn trích sau và thực hiện các yêu cầu: Bất kì ai trong chúng ta cũng sẽ phải đối mặt với khó khăn,thách thức, trở ngại và thất bại. Bởi không có con đường nào là bằng phẳng, dễ đi, nếu muốn thành công thì trước hết phải học cách chấp nhận, đối mặt vượt qua thất bại của chính mình. Có thể nói, thất bại đáng sợ nhất của cuộc đời chính là không chiến thắng bản thân, không nỗ lực theo đuổi mục tiêu, lý tưởng mà mình đã chọn. Quả thực như vậy, việc kiên trì nỗ lực để cố gắng theo đuổi mục tiêu, lý tưởng là rất quan trọng. Cuộc sống thăng trầm như bản hoà ca không phải lúc nào cũng suôn sẻ, dễ dàng và êm đềm thành công. Thất bại là điều khó tránh nhưng đó chính là người thầy đầu tiên của chúng ta trên đường đời. Đôi lúc, ta tự trách vì những quyết định sai lầm của mình.Nhưng đó là lúc ta cần nhận thức và rút ra bài học, biến thất bại thành đòn bẩy để hướng đến thành công, không suy sụp hay bỏ cuộc. ( Theo Trần Thị Cẩm Quyên, in trong Văn học và tuổi trẻ) Câu 1 (0,5 điểm). Theo đoạn trích, thất bại đáng sợ nhất của cuộc đời là gì? Câu 2 (0,5 điểm).Vì sao tác giả lại cho rằng “việc kiên trì nỗ lực để cố gắng theo đuổi mục tiêu, lý tưởng là rất quan trọng” ? Câu 3 (1,0 điểm). Phân tích tác dụng của biện pháp tu từ so sánh trong câu: Cuộc sống thăng trầm như bản hoà ca không phải lúc nào cũng suôn sẻ, dễ dàng và êm đềm thành công. Câu 4 (1,0 điểm). Em có đồng tình với quan điểm của tác giả: “Thất bại là điều khó tránh nhưng đó chính là người thầy đầu tiên của chúng ta trên đường đời.” không? Vì sao? Câu 5 (2,0 điểm) : Từ nội dung đoạn trích ở phần Đọc - hiểu, hãy viết một đoạn văn (khoảng 200 chữ) trình bày suy nghĩ của em về ý nghĩa của sự tự tin trong cuộc sống. Đề 4 . PHẦN I. ĐỌC- HIỂU (3,0 điểm) Đọc đoạn trích sau và thực hiện các yêu cầu: “Bất cứ ai cũng đã từng thất bại, đã từng vấp ngã ít nhất một lần trong đời như một quy luật bất biến của tự nhiên. Có nhiều người có khả năng vực dậy, đứng lên rồi nhẹ nhàng bước tiếp như thể chẳng có chuyện gì xảy ra, nhưng cũng có nhiều người chỉ có thể ngồi một chỗ và vẫn luôn tự hỏi lí do vì sao bản thân lại có thể dễ dàng “mắc bẫy” đến như thế Bất kì vấp ngã nào trong cuộc sống cũng đều mang lại cho ta một bài học đáng giá: Về một bài toán đã áp dụng cách giải sai, về lòng tốt đã gửi nhầm chủ nhân hay về một tình yêu lâu dài bỗng phát hiện đã trao nhầm đối tượng. (...) Đừng để khi tia nắng ngoài kia đã lên, mà con tim vẫn còn băng lạnh. Đừng để khi cơn mưa kia đã tạnh, mà những giọt lệ trên mi mắt vẫn còn tuôn rơi. Thời gian làm tuổi trẻ đi qua nhanh lắm, không gì là mãi mãi, nên hãy sống hết mình để không nuối tiếc những gì chỉ còn lại trong quá khứ mà thôi...” (Trích“ Hãy học cách đứng lên sau vấp ngã – Nguồn www.vietgiaitri.com, 04/6/2015) Câu 1 (0,5 điểm): Trong đoạn trích trên, theo tác giả khi đối mặt với thất bại, mỗi người có cách xử trí như thế nào? Câu 2 ( 0,5 điểm): Em hiểu thế nào ý nghĩa câu văn“Bất kì vấp ngã nào trong cuộc sống cũng đều mang lại cho ta một bài học đáng giá”? Câu 3 (1,0 điểm): Hiệu quả nghệ thuật của biện pháp tu từ ẩn dụ trong câu văn sau: “Đừng để khi tia nắng ngoài kia đã lên, mà con tim vẫn còn băng lạnh. Đừng để khi cơn mưa kia đã tạnh, mà những giọt lệ trên mi mắt vẫn còn tuôn rơi”? Câu 4.1 (1,0 điểm):Những Thông điệp mà tác giả gửi gắm trong đoạn trích. Câu 4.2 Bài học mà em rút ra từ đoạn trích ? Câu 4(1,0 điểm): Thông điệp nào trong đoạn trích trên ý nghĩa nhất đối với em? Vì sao? PHẦN II. LÀM VĂN (7,0 điểm) Câu 1 (2,0 điểm). Từ nội dung được gợi ra trong phần trích trên, em hãy viết 1 đoạn văn (khoảng200 chữ), trình bày suy nghĩ về vai trò của niềm tin trong cuộc sống. Đề 5. Đọc đoạn trích sau và thực hiện các yêu cầu: Sự đồng tâm, đồng lòng “ngàn người như một” đã đưa đất nước ta thoát khỏi nanh vuốt của thực dân Pháp, của đế quốc Mỹ. Thế cũng quá đủ để minh chứng về truyền thống và sức mạnh của đoàn kết dân tộc. Song ngược dòng lịch sử xa hơn một chút, tinh thần đoàn kết trong con người Việt Nam bình dị cũng khiến ta tự hào không kém. Một đội quân Mông Nguyên hùng mạnh, vó ngựa đã in đậm cả một châu Âu rộng lớn, đã đặt ách thống trị lên nhiều vùng đất châu Á nhưng lại khuất phục trước sức mạnh đoàn kết của nước Việt Nam nhỏ bé. Một bề dày lịch sử với những cuộc chiến tranh khốc liệt, với những khó khăn không tránh được khi dựng nước, với những con người chân chất luôn có nhau đã làm nên tên gọi Việt Nam hôm nay trong mưa bom bão đạn.Tạo ra cái nhìn mới của bạn bè thế giới giành cho con người của “Dải đất mang dáng hình tia chớp (ý thơ Trần Mạnh Hảo), Dải đất hình chữ “S” thân thương. Bởi vậy, trong tư tưởng Hồ Chí Minh luôn có chỗ đứng không nhỏ cho vấn đề “Đại đoàn kết dân tộc”. Đại đoàn kết dân tộc ở mỗi thời đại, trong mỗi quốc gia, mỗi dân tộc đều chiếm giữ một vị trí nhất định. Và vấn đề “Đại đoàn kết dân tộc” không còn mới mẻ song với vị trí đặc biệt quan trọng của mình, nó luôn là vấn đề mà con người muốn hiểu thêm và hiểu sâu sắc, toàn diện hơn. (Trích:Phân tích những quan điểm cơ bản của tư tưởng Hồ Chí Minh về đại đoàn kết dân tộc,Luatdương gia.Vn, ngày 10/7/2022) Câu 1(0,5 điểm).Theođoạn trích, sự đồng tâm, đồng lòng “ngàn người như một” đãlàm được điều gì? Câu 2(0,5 điểm).Em hiểu thế nào về ý nghĩa của câu văn:"Một đội quân Mông Nguyên hùng mạnh, vó ngựa đã in đậm cả một châu Âu rộng lớn, đã đặt ách thống trị lên nhiều vùng đất châu Á nhưng lại khuất phục trước sức mạnh đoàn kết của nước Việt Nam nhỏ bé.”? Câu 3(1,0 điểm). Hiệu quả nghệ thuật của biện pháp tu từ liệt kê được sử dụng trong câu văn sau:“Một bề dày lịch sử với những cuộc chiến tranh khốc liệt, với những khó khăn không tránh được khi dựng nước, với những con người chân chất luôn có nhau đã làm nên tên gọi Việt Nam hôm nay trong mưa bom bão đạn.” Câu 4(1,0 điểm).Qua đoạn trích trên, tác giả đã gửi gắm những thông điệp nào? Câu 5 (2,0 điểm).Từ nội dungđoạn trích phần Đọc -hiểu, em hãy viết một đoạn văn ngắn (khoảng 200 chữ)trình bày suy nghĩ về ý nghĩa của tinh thần đoàn kết trong cuộc sống. ĐỀ 6. Đọc đoạn trích sau và thực hiện các yêu cầu: Nằm lại bên trận địa ác liệt, các anh đã chiến đấu và hy sinh, những người con ưu tú của đất nước vẫn luôn nhận được hơi ấm từ nhân dân và đồng đội. Hàng nghìn chiến sĩ quên mình trong chiến dịch Điện Biên Phủ lịch sử, nay đã an nghỉ tại những nghĩa trang trang trọng của thành phố Điện Biên Phủ. Nghĩa trang liệt sĩ Độc Lập, nghĩa trang liệt sĩ Him Lam, nghĩa trang liệt sĩ Điện Biên Phủ phần lớn là những ngôi mộ “chưa biết tên”. Nhưng lòng yêu nước của người Điện Biên năm xưa vẫn còn đó, để thế hệ tiếp sau không bao giờ quên những chiến công phải đổi bằng xương máu và tuổi thanh xuân. Các anh hy sinh để đất nước còn mãi, còn gì cao quý hơn sự hy sinh ấy! Câu 1. (0,5 điểm) Phương thức biểu đạt chính được sử dụng trong đoạn trích trên là gì? Câu 2. (0,5 điểm) Nêu nội dung chính của đoạn trích. Câu 3. (1,0 điểm) Hiệu quả nghệ thuật của biện pháp tu từ liệt kê được sử dụng trong câu văn sau: Nghĩa trang liệt sĩ Độc Lập, nghĩa trang liệt sĩ Him Lam, nghĩa trang liệt sĩ Điện Biên Phủ phần lớn là những ngôi mộ “chưa biết tên”. Câu 4. (1,0 điểm) Thông điệp tác giả gửi gắm đến người đọc qua đoạn trích trên là gì? Phần II: Làm văn Câu 1. (2,0 điểm) Từ đoạn trích ở phần Đọc – hiểu, hãy viết một đoạn văn (khoảng 200 chữ) trình bày suy nghĩ của em về vai trò của lòng biết ơn trong cuộc sống. Đề 7 Đọc đoạn trích sau và thực hiện các yêu cầu: Khi nói đến ước mơ của mỗi người thì điều đầu tiên cần phải xác định đó không phải là những mong ước viển vông mà chính là mục đích con người đặt ra và cố gắng phấn đấu để đạt đến trong cuộc đời mình. Đồng thời một yếu tố cũng hết sức quan trọng là cần phải xác định cách thức để đạt được mục đích đó, bởi không ai trong cuộc đời này lại không muốn đạt đến một điều gì đó. Sự khác biệt chính là ở phương thức thực hiện, cách thức đạt đến ước mơ của mỗi người và điều này sẽ quyết định "đẳng cấp" về nhân cách của mỗi người. Có người đi đến ước mơ của mình bằng cách trung thực và trong sáng thông qua những nỗ lực tự thân tột cùng. Đây là những người có lòng tự trọng cao và biết dựa vào sức của chính mình, tin vào khả năng của chính mình và sự công bằng của xã hội. Đối với họ, mục tiêu chưa chắc là điều họ quan tâm, cái họ quan tâm hơn chính là phương thế để đạt đến mục tiêu trong cuộc sống. (Nguồn: Lê Minh Tiến, Đẳng cấp về nhân cách, Câu 1 (0,5 điểm): Theo tác giả, điều gì sẽ quyết định "đẳng cấp" về nhân cách của mỗi người? Câu 2 (0,5 điểm): Nội dung chính của đoạn trích trên. Câu 3 (1,0 điểm): phân tích hiệu quả nghệ thuật của biện pháp tu từ ẩn dụ trong câu văn: Chính vì vậy họ là những người không bao giờ chấp nhận sống trong thân phận "tầm gửi", trở thành công cụ trong tay người khác hay giao phó tương lai của mình cho người khác. Câu 4 (1,0 điểm): Từ đoạn trích trên, hãy rút ra thông điệp có ý nghĩa nhất đối với bản thân em? Phần II: Làm văn Câu 1 (2,0 điểm).Từ nội dung của đoạn trích ở phần Đọc - hiểu, hãy viết một đoạn văn (khoảng 200 chữ) trình bày suy nghĩ của em về ý nghĩa của ước mơ trong cuộc sống con người Đề 8 Đọc đoạn trích sau và trả lời các câu hỏi: “Các em học sinh thân mến, có lẽ các em sẽ ngạc nhiên khi hôm nay thầy sẽ nói với các em về căn bệnh mà ít nhiều chúng ta sẽ mắc phải. Căn bệnh này tuy không làm chết người ngay lập tức nhưng nguy hiểm lắm, nếu nhiều người không quyết tâm chạy chữa thì họ có thể trở thành những người vô dụng. Nguy hiểm hơn nữa nếu xã hội có nhiều người mắc bệnh này thì sẽ trở nên nghèo nàn lạc hậu, không bao giờ tiến bộ được. Căn bệnh này làm cho con bệnh dần dần trở thành người có nhân cách thấp kém, sống theo lối bầy đàn và không giúp ích gì cho xã hội. Đó là thầy đang muốn nói về căn bệnh lười, một căn bệnh có nguy cơ lan rộng một cách nhanh chóng. Bệnh này có những biểu hiện và triệu chứng như sau: lười học, lười nghe giảng, lười làm bài tập, lười suy nghĩ, lười phản biện, lười đặt câu hỏi. Tại sao như vậy? Lười đọc sách hoặc chỉ đọc những cuốn sách nhảm nhí, lười đọc kiến thức tham khảo; lười lao động, lười làm việc chân tay kể cả những điều phục vụ cho chính bản thân mình; lười tập thể dục thể thao, rèn luyện thân thể. Kể ra thì còn nhiều triệu chứng lười nữa. Chắc rằng mỗi em đều cảm thấy mình đã mắc phải những triệu chứng đó. Mỗi một người đều có một thời gian sống rất hữu hạn, nếu họ mắc phải bệnh lười thì khoảng thời gian sống đó càng trở nên rất ngắn ngủi. Con bệnh sống một cách uể oải, họ không suy nghĩ gì, không làm được một việc gì mặc cho thời gian vẫn trôi đi từ giờ này sang giờ khác, ngày này qua ngày khác, thậm chí năm này qua năm khác”. Câu 1 (0,5 điểm). Xác định phương thức biểu đạt chính của đoạn trích? Câu 2 (0,5 điểm). Nội dung chính được đề cập đến trong đoạn trích trên là gì? Câu 3 (1,0 điểm). Phân tích hiệu quả nghệ thuật của biện pháp tu từ liệt kê được sử dụng trong đoạn văn:“Căn bệnh này tuy không làm chết người ngay lập tức nhưng nguy hiểm lắm, nếu nhiều người không quyết tâm chạy chữa thì họ có thể trở thành những người vô dụng. Nguy hiểm hơn nữa nếu xã hội có nhiều người mắc bệnh này thì sẽ trở nên nghèo nàn, lạc hậu, không bao giờ tiến bộ được. Căn bệnh này làm cho con bệnh dần dần trở thành người có nhân cách thấp kém, sống theo lối bầy đàn và không giúp ích gì cho xã hội.” Câu 4 (1,0 điểm). Những bài học em rút ra từ đoạn trích ? Câu 5 (2,0 điểm): Từ nội dung đoạn trích, em hãy viết một đoạn văn (Khoảng 200 chữ) trình bày suy nghĩ về vai trò của đức tính chăm chỉ. Đề 9 Đọc đoạn trích sau và thực hiện các yêu cầu: “Giữ gìn, phát huy bản sắc văn hóa dân tộc là vấn đề sống còn của mỗi quốc gia, là vấn đề tồn tại hay không tồn tại của từng dân tộc. Bản sắc văn hóa dân tộc Việt Nam là tài sản vô giá; là linh hồn của dân tộc được hun đúc qua hàng ngàn năm dựng nước và giữ nước với bao biến cố thăng trầm của lịch sử; được viết lên bằng máu, nước mắt và mồ hôi của cả dân tộc Việt Nam. Chính vì vậy nó là biểu tượng của sự trường tồn, là cầu nối giữa quá khứ, hiện tại và tương lai của dân tộc. Dân tộc và bản sắc văn hóa dân tộc có mối quan hệ chặt chẽ với nhau. Đặc trưng tiêu biểu, khí phách và tâm hồn dân tộc được thể hiện rõ nhất qua bản sắc văn hóa dân tộc. Dân tộc, quốc gia nào nếu không biết kế thừa, tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại, làm giảm di sản văn hóa dân tộc mình thì chắc chắn sẽ bị tụt hậu, bởi văn hóa không chỉ là mục tiêu, mà còn là động lực của sự phát triển xã hội. Nhưng tiếp thu nền văn hóa tiên tiến, mang tính thời đại phải trên cơ sở kế thừa, bảo tồn và khai thác truyền thống đạo đức, tập quán, lòng tự hào dân tộc. Nền văn hóa dân tộc là nguồn vốn quý báu, thiêng liêng của một dân tộc. (Hà Phan, Giữ gìn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc theo Tư tưởng Hồ Chí Minh, Báo điện tử Đảng Cộng sản Việt Nam, ngày 08/10/2015) Câu 1. (0,5 điểm) theo đoạn trích Bản sắc văn hóa dân tộc Việt Nam là gì ? Câu 1.(0,5 điểm) Theo đoạn trích: “Giữ gìn, phát huy bản sắc văn hóa dân tộc là vấn đề như thế nào của mỗi quốc gia, của từng dân tộc”? Câu 2. (0,5 điểm) Nêu nội dung chính của đoạn trích? Câu 3.(1,0 điểm) Hiệu quả nghệ thuật của một biện pháp tu từ được sử dụng trong câu văn sau: “Giữ gìn, phát huy bản sắc văn hóa dân tộc là vấn đề sống còn của mỗi quốc gia, là vấn đề tồn tại hay không tồn tại của từng dân tộc.” Câu 4. (1,0 điểm) Thông điệp em tâm đắc nhất từ đoạn trích trên là gì? Lí giải cho sự lựa chọn thông điệp đó? Câu .5 (2,0 điểm)Từ nội dung đoạn trích ở phần Đọc hiểu, hãy viết một đoạn văn (khoảng 200 chữ) trình bày suy nghĩ của em về trách nhiệm của thế hệ trẻ đối với việc giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc trong thời kì hội nhập. Đề 10 ĐỀ 1: Đọc đoạn trích sau và thực hiện các yêu cầu: “Đã từ lâu, rác thải nhựa vẫn luôn là mối lo ngại tới sức khỏe con người lẫn môi trường. Riêng ở Việt Nam, trung bình mỗi năm thải ra khoảng 1,8 triệu tấn rác nhựa, phần lớn trong số đó là túi nylon. Trung bình, mỗi hộ gia đình Việt Nam sử dụng khoảng một kg túi nylon mỗi tháng. Hơn 80% trong số đó đều bị thải bỏ sau khi dùng một lần. Rác thải nhựa dùng một lần tác động trực tiếp đến chất lượng cuộc sống, sức khỏe con người cùng các loài sinh vật khác. Điều nguy hiểm nhất của rác thải nhựa xuất phát từ tính chất khó phân hủy của nó. Ngay cả khi được chôn lấp vào bùn đất, chúng vẫn tồn tại hàng trăm nghìn năm, làm thay đổi tính chất vật lý của đất, gây xói mòn đất, làm cho đất không giữ được nước và dinh dưỡng, ngăn cản oxy qua đất, ảnh hưởng đến sự sinh trưởng của cây trồng Các sản phẩm nhựa có mối liên hệ chặt chẽ với ngành công nghiệp nhiên liệu hóa thạch, bởi vậy việc khai thác và vận chuyển nhiên liệu hóa thạch giải phóng carbon vào khí quyển, làm trầm trọng thêm sự ấm lên trên toàn cầu.” ... Theo báo cáo của Bộ Tài nguyên và Môi trường, rác thải nhựa có số lượng và khối lượng vượt trội so với các loại rác khác. Phần lớn loại rác thải này sẽ thải ra khu vực biển, nơi rất dễ bị ô nhiễm nguồn nước và các sinh vật biển khác. Các bãi biển ở Việt Nam có mức ô nhiễm nhựa cao, phần lớn có vị trí hoặc nằm cạnh bến tàu, khu dân cư, các khu tập trung nhiều hoạt động du lịch. Đáng chú ý, tại khu vực đảo xa bờ, ít hoạt động du lịch như Côn Đảo, Hòn Cau cũng dễ bị ô nhiễm rác thải nhựa với số lượng và khối lượng rác cao hơn so với các bãi nằm gần bờ. (Tạp chí điện tử Môi trường và cuộc sống, ngày 20/7/2022) Câu 1 (0,5 điểm). Theo đoạn trích, điều nguy hiểm nhất của rác thải nhựa xuất phát từ đâu? Câu 2 (0,5 điểm). Nội dung chính của đoạn trích trên là gì? Câu 3 (1,0 điểm). Phân tích giá trị biểu đạt của biện pháp tu từ được sử dụng trong câu: Ngay cả khi được chôn lấp vào bùn đất, chúng vẫn tồn tại hàng trăm nghìn năm, làm thay đổi tính chất vật lý của đất, gây xói mòn đất, làm cho đất không giữ được nước và dinh dưỡng, ngăn cản oxy qua đất, ảnh hưởng đến sự sinh trưởng của cây trồng Câu 4(1,0 điểm). Qua đoạn trích trên, em rút ra thông điệp gì? Câu 5 (2,0 điểm): Từ tinh thần của đoạn trích ở phần Đọc - hiểu, hãy viết một đoạn văn (khoảng 200 chữ) trình bày suy nghĩ của em về tác hại của việc sử dụng bao bì ni lông ở Việt Nam hiện nay. Đề 11 Đọc đoạn trích sau và thực hiện các yêu cầu: Cùng với sự phát triển của Internet, con người, nhất là giới trẻ ngày càng xích lại gần nhau thông qua thư điện tử, mạng xã hội. Chỉ cần có cái điện thoại thông minh, mọi người có thể vô tư lướt web, sống trong thế giới ảo của mạng xã hội. Giới trẻ ngày càng dành nhiều thời gian sống trong thế giới ảo của game online, mạng xã hội. Rảnh rỗi là lên mạng, thậm chí vừa làm việc vừa lên mạng, quên cả ăn, ngủ vì mạng xã hội. Trên mạng, nhiều người sống ảo tưởng, xa rời thực tế. Trong thế giới ảo đó có đủ chiêu, trò: Chụp ảnh “tự sướng”, chụp ảnh ăn mặc hở hang rồi chỉnh sửa đưa lên mạng để câu like; tìm cách chụp ảnh với người nổi tiếng rồi khoe khoang, “nổ” trên facebook; có người lên mạng “chém gió”; mắng chửi nhau,... Không thể phủ nhận lợi ích do mạng xã hội mang lại. Không cần phải mất nhiều thời gian, tiền bạc,... nhiều người có thể dễ dàng tìm đến với nhau, kết bạn, trò chuyện, bàn luận, mua bán,... Thậm chí, lên mạng xã hội còn có thể tìm được nhiều thông tin mà đôi khi báo chí không có. Bằng mạng xã hội, ai cũng có thể “làm báo”: Ghi nhận lại cuộc sống, phong cảnh xung quanh mình, rồi thoải mái chia sẻ, bình phẩm, sáng tác và thể hiện chính kiến,... Thế nhưng trên mạng xã hội, nhiều người trẻ tự huyễn hoặc bản thân sống ảo tưởng. Vì câu like, nhiều người sử dụng những chiêu trò, lừa nhau trên mạng. Rồi thì cũng không ngại ngần “ném đá”, mắng chửi nhau, nói tục, dùng ngôn từ thiếu văn hóa trên mạng. Trên mạng xuất hiện nhiều “anh hùng bàn phím” mặc sức phê phán, nói xấu người khác. Thế rồi có nhiều câu chuyện tranh luận vu vơ trên mạng nhưng kết thúc bằng những vụ án hình sự ngoài đời, gây hậu quả đau lòng, xã hội bức xúc. Nhiều trường hợp yêu nhau qua mạng để rồi bị lừa đảo, cướp, hiếp,... Mạng xã hội có ích, cần thiết nhưng lại là “con dao hai lưỡi”. Thế giới trên mạng là thế giới ảo, cuộc sống trên mạng là cuộc sống ảo nhưng hậu quả từ mạng xã hội là thật. Sự tự tin trên mạng không mang lại giá trị thực tế. Do vậy, thay vì “ngụp lặn” trong cuộc sống ảo trên mạng, giới trẻ cần tập trung thời gian, tâm trí, cơ hội cho học tập và làm việc; biết dành thời gian hợp lý trong giao tiếp, giải trí lành mạnh trên mạng. Đặc biệt, phải có văn hóa ứng xử trên mạng để tránh hậu quả thật ngoài đời./. (Trích Sống “ảo”- Hậu quả thật, Kim Quy, Báo Long An, ngày 12/10/2016) Câu 1(0,5 điểm).Theotác giả, giới trẻ ngày nay thường làm gì khi rảnh rỗi? Câu 2(0,5 điểm).Em hiểu thế nào về ý nghĩa của câu văn:“Mạng xã hội có ích, cần thiết nhưng lại là “con dao hai lưỡi.”? Câu 3(1,0 điểm). Hiệu quả nghệ thuật của biện pháp tu từliệt kê được sử dụng trong câu văn sau:“Do vậy, thay vì “ngụp lặn” trong cuộc sống ảo trên mạng, giới trẻ cần tập trung thời gian, tâm trí, cơ hội cho học tập và làm việc; biết dành thời gian hợp lý trong giao tiếp, giải trí lành mạnh trên mạng.” Câu 4(1,0 điểm). Em có đồng ý với quan điểm:“phải có văn hóa ứng xử trên mạng để tránh hậu quả thật ngoài đời” của tác giả không? Vì sao? Câu 5 (2,0 điểm).Từ nội dungđoạn trích phần Đọc -hiểu, em hãy viết một đoạn văn ngắn (khoảng 200 chữ) nêu suy nghĩ cách sử dụng mạng xã hội hiệu quả trong cuộc sống hiện nay. Đề 12 Sách kể chuyện hay sách ca hát " Nhiều lần tôi khóc khi đọc sách: sách kể chuyện hay biết bao về con người họ trở nên đáng yêu và gần gũi biết bao. Là một thằng bé con bị công việc ngu độn làm cho kiệt sức, luôn luôn phải hứng tất những lời chửi mắng đần độn, tôi trịnh trọng hứa với mình là lớn lên, tôi sẽ giúp mọi người, hết lòng phục vụ họ. Như những con chim kì diệu trong truyện cổ tích, sách ca hát về cuộc sống đa dạng và phong phú như thế nào, con người táo bạo như thế nào trong khát vọng đạt tới cái thiện và cái đẹp. Và càng đọc, trong lòng tôi càng tràn đầy tinh thần lành mạnh và hăng hái. Tôi trở nên điềm tĩnh hơn, tin ở mình hơn, làm việc hợp lý hơn và ngày càng ít để ý đến vô số chuyện bực bội trong cuộc sống. Mỗi cuốn sách đều là một bậc thang nhỏ mà khi bước lên, tôi tách khỏi con thú để lên tới gần con người, tới gần quan niệm về cuộc sống tốt đẹp nhất và về sự thèm khát về cuộc sống ấy." (M. Gorki, Dẫn theo Tạ Đức Hiền, Tập làm văn THPT, Nxb Giáo dục, 1998) * Câu 1(0,5đ): Xác định phương thức biểu đạt của phần trích trên? * Câu 2(0,5đ): Nội dung chính của văn bản trên? * Câu 3(1đ): Chỉ ra phép tu từ và tác dụng của nó ở câu văn: "Như những con chim kì diệu trong truyện cổ tích, sách ca hát về cuộc sống đa dạng và phong phú như thế nào, con người táo bạo như thế nào trong khát vọng đạt tới cái thiện và cái đẹp." * Câu 4(1đ): Em có đồng tình với ý kiến “Mỗi cuốn sách đều là một bậc thang nhỏ mà khi bước lên, tôi tách khỏi con thú để lên tới gần con người” không? Vì sao? * Câu 1(2đ): Viết đoạn văn 200 chữ trình bày suy nghĩ của em về văn hóa đọc của giới trẻ hiện nay. Đề 13 PHẦN I. Đọc hiểu (3,0 điểm) Đọc đoạn trích sau và trả lời câu hỏi: (1)Muốn biết giá trị của một phút hãy hỏi người vừa lỡ chuyến tàu Muốn biết giá trị thật sự của một năm, hãy hỏi một học sinh vừa rớt đại học Muốn biết giá trị thật sự của một tháng, hãy hỏi người mẹ đã sinh con non Muốn biết giá trị thật sự của một tuần, hãy hỏi biên tập viên của một tạp chí ra hàng tuần .Muốn biết giá trị thật sự của một giờ, hãy hỏi những người đang yêu chờ đợi để được gặp nhau Muốn biết giá trị thật sự của một giây, hãy hỏi người vừa trải qua tai nạn hiểm nghèo Muốn biết giá trị thật sự của 1/100 giây, hãy hỏi người vừa được huy chương bạc tại Olympics. (2) Một giây không nhiều nhưng cũng không ít. Một giây không thể làm được gì nhưng có thể làm được tất cả. Ngồi giữa những trưa hè nắng nóng, một giây đối với bạn chẳng là gì! Ngồi giữa một phòng thi áp lực một giây còn quý hơn ngàn vàng. Ở cuộc vui thâu đêm, một giây trôi vào quên lãng. Ở một khoảnh khắc chia tay, một giây ghi sâu vào kí ức. Ở những con người khỏe mạnh một giây sẽ thoáng qua. Ở những bệnh nhân nan y, một giây là sự sống . Trên đường đua một giây quyết định kẻ thắng người thua. ... (3) Một giây là thời gian, mà thời gian là vòng xoay bất tận. Một giây của hôm nay không như một giây của hôm qua, và càng không giống một giây của ngày mai. Hãy sống để không phải bao giờ hối tiếc dù một giây ngắn ngủi. ( Nguồn Zoro-ohay TV sưu tầm) Câu 1 (0.5 điểm). Hãy xác định phương thức biểu đạt chính được sử dụng trong ngữ liệu trên. Câu 2 (0.5 điểm). Theo đoạn trích, một giây có giá trị như thế nào? Câu 3 (1.0 điểm). Chỉ ra biện pháp tu từ nổi bật nhất được sử dụng trong đoạn (1) và nêu tác dụng của việc sử dụng biện pháp tu từ ấy. Câu 4 (1,0 điểm). Anh/ chị đã sử dụng thời gian dành cho học tập của mình hiệu quả chưa ?Vì sao? Câu 5 ( 2,0 điểm). Từ nội dung đoạn trích trên viết đoạn văn nghị luận khoảng 200 chữ trình bày suy nghĩ về giá trị của thời gian. Đề 14 PHẦN I. ĐỌC HIỂU (3,0 điểm) Nhà tâm lí học Angela Lee Duckworth đã bỏ ra nhiều năm tìm hiểu về chìa khoá để thành công. Sau thời gian nghiên cứu, bà chỉ ra rằng: Điều cơ bản làm nên thành công của con người là sự bền bỉ. Bà nói: “Bền bỉ là sự đam mê, tính kiên trì cho những mục tiêu dài hạn. Bền bỉ là có khả năng chịu đựng khó khăn. Bền bỉ là tập trung vào tương lai của mình một cách liên tục, không phải tính theo tuần, theo tháng mà là năm. Bền bỉ là làm việc thật chăm chỉ để biến tương lai thành hiện thực. Bền bỉ là việc sống một cuộc đời như thể nó là một cuộc chạy marathon, chứ không phải là một cuộc đua nước rút”. Không phải chỉ số IQ, không phải ngoại hình, hay sức mạnh thể chất, hay kỹ năng xã hội. Sự bền bỉ là yếu tố quyết định để thành công. Sân vườn nhà tôi có bày những cái ghế đá, trên một trong những cái ghế ấy có khắc dòng chữ: “Cây kiên nhẫn đắng chát nhưng quả nó rất ngọt”. Nếu không có những giờ ngồi kiên trì từ ngày này qua ngày khác trong phòng suốt nhiều năm liền của những con người bền bỉ cống hiến như thế, chúng ta đã không có Hesman, One Piece, Sherlock Holmes, Tarzan, Doraemon. Không có sự bền bỉ, sẽ không có bất cứ thứ gì vĩ đại được sinh ra trên đời. Bóng đèn điện, định luật bảo toàn năng lượng, thuyết tương đối, máy bay và nhiều phát minh khác. Nếu không có những giờ kiên tâm hy sinh thầm lặng hay nhẫn nại làm việc của con người, nhân loại sẽ tổn thất biết bao. Hôm trước một anh bạn gửi cho tôi câu danh ngôn: “Những người đứng đầu trên thế giới đều là những người bình thường với ý chí phi thường”. Nên ta làm gì không quan trọng. Quan trọng là ta có làm cho đến khi ra được kết quả mong muốn hay không. Người ta thường nhấn mạnh tới việc sống phải có ước mơ, hoài bão nhưng theo tôi cái khó là kiên trì từng ngày vươn tới nó. Câu 1 (0,5 điểm). Theo nhà tâm lí học Angela Lee Duckworth, yếu tố nào được coi là điều cơ bản làm nên thành công của con người? Câu 2 (0,5 điểm). Em hiểu thế nào về câu văn: Cây kiên nhẫn đắng chát nhưng quả nó rất ngọt. Câu 3 (1,0 điểm). Hãy cho biết hiệu quả nghệ thuật của biện pháp tu từ liệt kê được sử dụng trong câu văn: Không có sự bền bỉ, sẽ không có bất cứ thứ gì vĩ đại được sinh ra trên đời. Bóng đèn điện, định luật bảo toàn năng lượng, thuyết tương đối, máy bay và nhiều phát minh khác. Câu 4 (1,0 điểm). Qua đoạn trích trên, tác giả gửi gắm đến chúng ta những thông điệp gì? PHẦN II. LÀM VĂN (7,0 điểm) Câu 1 (2,0 điểm). Từ nội dung đoạn trích ở phần Đọc- hiểu, em hãy viết một đoạn văn (khoảng 200 chữ) trình bày suy nghĩ về ý nghĩa của sự kiên trì. Đề 15 (Lạc quan) PHẦN I: Đọc - hiểu (3, 0 điểm) Đọc đoạn trích sau và thực hiện các yêu cầu: Mỗi chúng ta, dù là người lạc quan nhất - cũng hẳn đã từng ít nhất một lần cảm thấy bi quan và nhận ra rằng: Cuộc sống này, thật ra đầy rẫy những bất trắc và không may Bạn chẳng thể làm được gì đâu, những điều bất trắc và vất vả không như ý này vốn đã là một phần chẳng thể gạt bỏ của cuộc sống. Bạn sẽ luôn gặp phải chúng trên con đường của mình mà chẳng thể nào bẻ ngoặt lái đi để trốn tránh. Con người trở thành những tờ giấy thấm, dễ dàng hút về mình những tiêu cực và xấu xí của đời sống hiện đại xung quanh, từng chút từng chút, chúng thấm vào và khiến bạn cảm thấy chỉ thở thôi cũng nặng nề, cuộc sống qua đôi mắt thật xám xịt và chẳng có gì hay ho. Chúng tôi cảm thấy rằng, chính giữa những guồng quay hối hả, khắc nghiệt của đời sống hiện đại, giữa việc chúng ta luôn phải lao về phía trước với một nỗi sợ bị thất bại, sợ bị thụt lùi, sợ gặp những điều bất trắc. Chúng ta kiệt sức, hụt hơi và luôn phải gồng gánh. Khi nghĩ đến đấy, chúng tôi nhận ra: "Bình tĩnh sống" chính là cái thái độ sống mà chúng ta đang thiếu, một thông điệp cần thiết để xoa dịu những tâm hồn đang mệt nhoài. ( Bình tĩnh sống một thái độ khác giữa cuộc đời vội vã, ngày 27/11/2017) Câu 1(0,5 điểm):Tác giả đã nhận ra điều gì trong cuộc sống? Câu 2(0,5 điểm): Nêu nội dung khái quát của đoạn trích? Câu 3(1,0 điểm): Chỉ ra và phân tích hiệu quả của một biện pháp tu từ được sử dụng trong câu văn sau “Cuộc sống này, thật ra đầy rẫy những bất trắc và không may” Câu 4(1,0 điểm): Những thông điệp được tác giả gửi gắm qua đoạn trích trên Câu 5(2,0 điểm): Từ nội dung đoạn trích trong phần đọc hiểu, viết đoạn văn trình bày suy nghĩ của em về tinh thần lạc quan trong cuộc sống. Đề 16 Phần I. Đọc-hiểu (3,0 điểm) Đọc đoạn trích sau và trả lời câu hỏi: Cuộc đời có thể có rất nhiều người bạn đồng hành, nhưng không phải ai cũng có thể trở thành bạn bè thân thiết của con. Nếu tìm được những người cùng chung chí hướng, con nhất định là một người may mắn. Hãy tìm những người bạn kiến thức sâu rộng hơn mình vì họ có thể giúp đỡ con rất nhiều trên chặng đường dài phía trước. Muốn bạn bè chơi được bền lâu, con phải đối xử với họ thật chân thành. Ngoài cách đó ra, không còn cách nào khác. Khi bạn bè gặp chuyện vui, phải hết lòng mừng cho họ. Còn khi họ gặp tình cảnh khó khăn, con phải giúp đỡ hết lòng. Những người ở bên ta khi ta hạnh phúc thì rất dễ quên đi nhưng những người chìa tay giúp đỡ khi ta gặp chuyện buồn mới là những người ta khó quên nhất (Theo Đình Trọng, Lá thư thấm thía của người cha gửi con trai..., www.cafef.vn, 17/5/2019) Câu 1 (0,5 điểm). Trong đoạn trích, người cha đã dặn con nên làm gì để tình bạn được bền lâu? Câu 2 (0,5 điểm). Trình bày nội dung chính của đoạn trích trên. Câu 3 (1,0 điểm).Em hiểu thế nào về ý nghĩa của câu văn sau: “Cuộc đời có thể có rất nhiều người bạn đồng hành, nhưng không phải ai cũng có thể trở thành bạn bè thân thiết của con”. Câu 4 (1,0 điểm). Em có đồng tình với lời khuyên của người cha: “Hãy tìm những người bạn kiến thức sâu rộng hơn mình vì họ có thể giúp đỡ con rất nhiều trên chặng đường dài phía trước” không? Hãy lí giải vì sao. Câu 5(2,0 điểm).Từ nội dung của đoạn trích ở phần Đọc-hiểu, em hãy viết một đoạn văn (độ dài khoảng 200 chữ) trình bày suy nghĩ của em về sức mạnh của tình bạn trong cuộc sống. DAPAN Câu Đáp án Điểm 1 Theo nhà tâm lí học Angela Lee Duckworth, sự bền bỉ được coi là điều cơ bản 0,5 làm nên thành công của con người 2 -HS hiểu được ý nghĩa của câu nói: “Cây kiên nhẫn đắng chát” bởi quá trình 0,5 kiên nhẫn để thực hiện điều gì đó sẽ không hề dễ dàng, sẽ có nhiều những vất vả, gian nan. Thế nhưng, “quả nó rất ngọt” bởi kết quả của những kiên nhẫn chính là những thành công hay những điều tốt đẹp trong cuộc sống. -HS hiểu được thông điệp của câu nói: Câu nói khuyên mỗi chúng ta hãy cố gắng, kiên trì để đạt được thành công/ để có được những điều tốt đẹp trong cuộc sống. 3 -Biện pháp tu từ 0,25 +Liệt kê: Bóng đèn điện, định luật bảo toàn năng lượng, thuyết tương đối, máy bay nhiều phát minh khác. 0,75 -Hiệu quả nghệ thuật: +Tạo nhịp điệu cho câu văn; làm cho cách diễn đạt cụ thể, sinh động; gây ấn tượng với người đọc, người nghe; cách lập luận logic, chặt chẽ, tăng sức thuyết phục. +Diễn tả đầy đủ, cụ thể,sâu sắc những phát minh/phát hiện vĩ đại của những con người đã bền bỉ tìm tòi, nghiên cứu, kiên trì cống hiến. Từ đó khẳng định vai trò , ý nghĩa ,giá trị của sự kiên trì, bền bỉ. +Thể hiện thái độ của tác giả: ngợi ca, đề cao sự kiên trì, bền bỉ; mong muốn mọi người rèn luyện ý chí, sự kiên trì trong cuộc sống.. 4 Những thông điệp gợi từ đoạn trích: 1,0 - Kiên trì là một phẩm chất đáng quý, cần thiết với con người. - Muốn thành công thì cần phải bền bỉ, kiên trì cố gắng. - Sự kiên trì đã tạo ra nhiều thành quả giá trị với nhân loại. - Cần trân trọng, học hỏi những người có phẩm chất kiên trì. - Hãy kiên trì, nỗ lực trong học tập và cuộc sống. * Lưu ý: - Học sinh trả lời được ba trong số các thông điệp trên: cho điểm tối đa. - Học sinh trả lời được hai trong số các bài học trên: cho 0,5 điểm. - Học sinh trả lời được một trong số các bài học trên: cho 0,25 điểm. - Học sinh có thể có cách diễn đạt riêng hoặc đưa ra các thông điệp khác: giáo viên linh động chấm điểm dựa trên sự hợp lý, thuyết phục của câu trả lời. PHẦN II. LÀM VĂN (7,0 điểm) Câu 1 (2,0 điểm). Từ nội dung đoạn trích ở phần Đọc- hiểu, em hãy viết một đoạn văn (khoảng 200 chữ) trình bày suy nghĩ về ý nghĩa của sự kiên trì. Câu Yêu cầu cần đạt Điểm II. Làm văn A. Về hình thức, kĩ năng 0,5 1 - Đúng cấu trúc đoạn văn nghị luận, đảm bảo dung lượng - Diễn đạt mạch lạc, lập luận chặt chẽ, trình bày rõ ràng B. Về nội dung 1. Nêu vấn đề:ý nghĩa của sự kiên trì 0,25 2. Triển khai vấn đề nghị luận: * Giải thích: Kiên trì là thái độ nỗ lực, cố gắng không ngừng nghỉ, quyết 0,25 tâm vượt qua thử thách để đạt được mục đích mà mình đề ra. * Ý nghĩa: 0,75 +Lòng kiên trì cho ta sức mạnh để vượt qua những thử thách, khó khăn, giúp con người hoàn thành các mục tiêu và vươn tới thành công, đạt được những điều tốt đẹp. Có thể nói lòng kiên trì là một trong những yếu tố quan trọng quyết định thành công của mỗi người. +Kiên trì là một phẩm chất quý giá, cần thiết với mỗi người, góp phần | làm nên những đức tính tốt đẹp khác như: sống có ý chí, nghị lực, có lí tưởng, nhẫn nại, và lạc quan,... tâm +Người có lòng kiên trì luôn được mọi người yêu mến, cảm phục, là gương sáng để mọi người noi theo, và là người truyền cảm hứng cho người khác. +Nhờ sự kiên trì, nhiều thành quả vĩ đại được tạo ra, tạo nên xã hội văn 0,25 minh, phát triển. - Mở rộng: Bên cạnh đó cần phê phán những người sống hay nản chí, ỷ lại, lười biếng * Bài học nhận thức và hành động và liên hệ bản thân. +Nhận thức được ý nghĩa quan trọng của lòng kiên trì +Có ý thức rèn luyện đức tính kiên trì trong cuộc sống, đặc biệt là kiên trì, chăm chỉ học tập. +Cần trân trọng những người có phẩm chất kiên trì, phê phán những kẻ lười biếng, ỷ lại, không cố gắng trong công việc và cuộc sống. Lưu ý: Học sinh nêu được hai trong số các ý trên: cho điểm tối đa. Phần I. Đọc- hiểu (3đ) Đọc đoạn trích sau và thực hiện các yêu cầu sau: “Trong cuộc đời nghiên cứu khoa học của Edison, phát minh vĩ đại và nổi tiếng nhất của ông chính là bóng đèn dây tóc, mang lại ánh sáng cho nhân loại.Để biến điện năng thành ánh sáng, Edison đã làm hàng nghìn thí nghiệm nhằm tìm ra vật liệu thích hợp làm dây tóc bóng đèn. Khi liên tục gặp thất bại, bị công kích là "người hoang tưởng", "quân lừa bịp", Edison vẫn không nản chí. Ông vẫn trung thành với khát vọng của bản thân.Thomas Edison đã thất bại hơn 10.000 lần trước khi phát minh ra bóng đèn, nhưng ông không bao giờ gọi đó là thất bại, mà xem đó như những cơ hội để học hỏi.Ông từng nói rằng: "Rất nhiều thất bại trong cuộc sống đều do người ta không nhận ra rằng họ đã gần với sự thành công tới chừng nào và họ chấp nhận từ bỏ công việc của mình".Sau hàng nghìn lần thất bại, cho đến một ngày, Edison tình cờ sờ vào cái nút tòn ten ở trên khuy áo khoác rồi thốt lên: "Đây rồi! đây chính là cái mà ta sẽ dùng làm dây tóc!".Tiếp theo, ông cho cái sợi chỉ vào một cái khuôn niken, nung trong lò lửa suốt 5 giờ đồng hồ để sợi chỉ biến thành than. Sau khi để nguội, ông lấy sợi chỉ ra, cho vào một vật chứa bằng thủy tinh đã được tạo chân không ở bên trong, để sợi chỉ không bị đốt cháy rồi cho dòng điện đi qua.Edison hồi hộp, băn khoăn, không biết dòng điện sẽ chạy được trong bao lâu? Nhưng kết quả thật mỹ mãn, sợi dây tóc sáng liên tục được tới 45 tiếng. Giống như thí nghiệm của mình, mặt Edison cũng sáng lên vì sung sướng.Nhờ sự nỗ lực không ngừng nghỉ, nhân loại đã có được ánh sáng của đèn điện như ngày hôm nay. Về sau, cùng các cộng sự của mình, Edison còn tạo ra nhiều thiết bị để cải tiến và cách tân công nghệ.Từ cậu bé sớm phải rời ghế nhà trường vì bị nghi ngờ đần độn đến trở thành nhà phát minh vĩ đại, nhà sáng chế hàng đầu của nhân loại, Edison đã chứng minh rằng "thiên tài không tự sản sinh ra".Tính tò mò, sự hiếu kỳ, sở thích khám phá để giải đáp những điều xung quanh đã giúp Edison biến ý tưởng có phần không tưởng của ông thành hiện thực để giúp ích cho nhân loại.” (Theo Zingnews.vn) Câu 1(0,5 điểm): Theo đoạn trích, để biến điện năng thành ánh sáng, nhà khoa học Edison đã làm gì? Câu 2(0,5 điểm): Nêu nội dung chính của đoạn trích. Câu 3(1 điểm): Phân tích tác dụng của một biện pháp tu từ đặc sắc nhất trong câu văn: “Tính tò mò, sự hiếu kì, sở thích khám phá để giải đáp những điều xung quanh đã giúp Edison biến ý tưởng có phần không tưởng của ông thành hiện thực để giúp ích cho nhân loại.”? Câu 4(1 điểm): Bài học em rút ra cho bản thân từ nội dung đoạn trích trên? Phần II: Làm văn (7 điểm) Câu 1(2 điểm):Từ nội dung đoạn trích, em hãy viết một đoạn văn (độ dài 2/3 trang giấy thi) trình bày suy nghĩ của em về tầm quan trọng, ý nghĩa của sự siêng năng, kiên trì trong cuộc sống DAPAN Câu Yêu cầu cần đạt Điểm 1 Theo đoạn trích, để biến điện năng thành ánh sáng, nhà khoa học 0.5 Edison đã làm hàng nghìn thí nghiệm nhằm tìm ra vật liệu thích Phần hợp làm dây tóc bóng đèn điện. đọc hiểu 2 Nội dung của đoạn trích: Kể về nhà khoa học Edison và sự kiên 0.5 trì của ông trong quá trình nghiên cứu để phát minh ra bóng đèn điện, từ đó ca ngợi sự siêng năng, kiên trì của nhà khoa học Edixon. 3 *Biện pháp tu từ liệt kê:“Tính tò mò, sự hiếu kì, sở thích khám 0.25 phá để giải đáp những điều xung quanh” *Tác dụng: - Tạo cách diễn đạt đầy đủ, cụ thể, sâu sắc, làm nổi bật ý, tăng sức thuyết phục cho lập luận, gây ấn tượng với người đọc, người nghe. 0.25 - Diễn tả một cách đầy đủ và sâu sắc những yếu tố quan trọng trong tính cách, sở thích giúp nhà khoa học Edison kiên trì nghiên cứu để phát minh ra bóng đèn điện làm thay đổi chất lượng đời sống của nhân loại. 0.25 - Thể hiện thái độ đề cao, trân trọng, cảm phục và ngợi canhững cống hiến đóng góp to lớn của nhà khoa học Edison cho nhân loại. 0.25 4 HS nêu được một số bài học cho bản thân; - Nhận thức được tầm quan trọng và ý nghĩa to lớn của sự siêng năng, kiên trì trong cuộc sống. - Học tập và làm việc chăm chỉ, miệt mài, không bao giờ than vãn hay ngại khó ngại khổ,không bỏ dở giữa chừng dù có khó khăn 1.0 trở ngại. - Biết kiên nhẫn tìm cách vượt qua khó khăn trở ngại để hoàn thành công việc. Phần 1. Về hình thức- kĩ năng: làm văn Câu 1 - Viết đúng đoạn văn nghị luận xã hội, đảm bảo dung lượng. 0.25 (2 đ) - Lập luận chặt chẽ,diễn đạt rõ ràng, trôi chảy, không mắc lỗi văn phạm. 2. Nội dung *Nêu vấn đề: Ý nghĩa của sự siêng năng, kiên trì trong cuộc sống 0.25 * Giải thích khái niệm - Siêng năng là làm việc chăm chỉ, tự giác, miệt mài,làm việc một cách thường xuyên đều đặn - Kiên trì là sự bền bỉ, quyết tâm làm việc đến cùng, không bỏ 0.25 cuộc giữa chừng dù có khó khăn trở ngại. * Biểu hiện: Người có tính siêng năng và kiên trì trong công việc thường chăm chỉ, cần cù, chịu khó làm việc. Không bao giờ ta thấy họ than vãn hay ngại khó ngại khổ. Trong công việc, họ luôn hoàn thành tốt, hướng đến thành công. Trước những khó khăn, họ kiên nhẫn tìm cách vượt qua. Họ miệt mài lao động với một tình 0.25 yêu lớn dành cho công việc đang làm. - Người có tính siêng năng, kiên trì không bao giờ bỏ cuộc hay đầu hàng khó khăn, thử thách. Họ luôn biết giúp đỡ người khác trong công việc. * Vì sao phải siêng năng, kiên trì? Cuộc sống luôn đặt ra những thử thách đòi hỏi con người phải vượt qua. Không có việc gì dễ làm mà mang lại kết quả lớn. Thử thách càng cao, phần thưởng càng lớn. “Trên bước đường thành công không có dấu chân của kẻ lười biếng” (Lỗ Tấn). * Ý nghĩa: - Siêng năng, kiên trì sẽ giúp cho con người vượt qua khó khăn, thử thách và những tình huống tưởng chừng không thể giải quyết được để hoàn thành tốt công việc,đạt được những mục tiêu như mong đợi. - Người siêng năng, kiên trì thường thành công trong học tập, trong công việc, trong cuộc sống và sẽ có một cuộc sống tốt đẹp, một cuộc đời ý nghĩa. - Người siêng năng kiên trì sẽ được mọi người tôn trọng, yêu quý và nể phục. - Mọi người trong xã hội đều siêng năng kiên trì thì sẽ là cơ sở để xây dựng đất nước phát triển phồn vinh, giàu mạnh. * Phản đề:Trái ngược với tính siêng năng, kiên trì là thói lười biếng, thiếu nhẫn nại, ngại khó, ngại khổ và đùn đẩy cái khó cho người khác. Họ luôn sống ỷ lại, dựa dẫmvào người khác. Những 0,5 người như thế thật đáng phê phán và không thể thành công trong cuộc sống, thường sống trong nghèo khó và bị mọi người chê cười, xa lánh. *Bài học nhận thức và hành động: Phải nhận thức được siêng năng kiên trì là một phẩm chất đạo đức tốt đẹp mà mỗi người cần rèn luyện. Rèn cho bản thân lòng kiên trì và siêng năng trong cuộc sống, thể hiện bằng những việc làm cụ thể như chăm chỉ học bài và làm bài, tích cực làm việc nhà để giúp đỡ bố mẹ.Trong học tập, phải biết tuân thủ nội quy, kỉ luật trường lớp. Đi học chuyên cần, đều đặn, không trốn tiết hay viện lí do để nghỉ học. Gặp bài học khó không nản chí mà phải tìm cách thấu hiểu và giải quyết cho kì được.Trong lao động, phải biết tìm tòi sáng tạo. Trong việc rèn luyện thân thể, luôn kiên trì tập thể dục thể thao. Chốt: Siêng năng và kiên trì giúp con người thành công trong 0.25 công việc, trong cuộc sống. Là học sinh phải rèn luyện được tính siêng năng, kiên trì để học tập thành công và sống tốt đẹp 0,25 Phần I. Đọc hiểu (3.0 điểm) Đọc đoạn trích sau và thực hiện các yêu cầu: “Cùng một cơn mưa, người tiêu cực sẽ bực mình vì phải trùm áo mưa, người lạc quan thì nghĩ đến cây cối xanh tươi, không khí sẽ được trong lành. Và một khi chúng ta không thể thay đổi được hiện tượng xảy ra, tốt nhất là nhìn nó bằng ánh mắt tích cực. Cải thiện nó có thể sẽ thua cái ác trong một thời điểm nhưng chung cuộc sẽ chiến thắng. Cứ sau một sự cố, con người lại tìm nguyên nhân và khắc phục nó. Sau lũ lụt, phù sa sẽ làm màu mỡ hơn cho cánh đồng, sâu bọ sẽ bị quét sạch ra biển, dư lượng hóa chất trong đất đai sẽ bị rửa sạch. Lỗi lầm của người khác, thay vì giữ trong lòng và tức giận, thôi bỏ qua, mình sẽ thấy thoải mái hơn rất nhiều. Nói một cách khác, nếu bạn sống được 100 năm, xem như là một bộ phim có 100 tập, thì hãy tạo ra ít nhất 2/3 số tập có tiếng cười thay vì tập nào cũng rơi vào bi kịch chán chường, đau khổ, chia li, mất mát. (...) Người tích cực và lạc quan sẽ có gương mặt sáng bừng, nụ cười thường trực trên môi, sống và cháy hết mình, học tập và làm việc hết mình dù ngày mai trời có sập.” (Theo Tony Buổi sáng, Cà phê cùng Tony, Tư duy tích cực, NXB Trẻ, 2016) Câu 1 (0,5 điểm). Theo đoạn trích, người tích cực và lạc quan sẽ như thế nào? Câu 2 (0,5 điểm). Nội dung chính của đoạn trích trên? Câu 3 (1,0 điểm). Hiệu quả nghệ thuật của biện pháp liệt kê được sử dụng trong câu văn sau: “Người tích cực và lạc quan sẽ có gương mặt sáng bừng, nụ cười thường trực trên môi, sống và cháy hết mình, học tập và làm việc hết mình dù ngày mai trời có sập.” Câu 4 (1,0 điểm). Thông điệp mà em tâm đắc nhất qua đoạn trích trên? Nêu lí do em chọn thông điệp đó. Câu 5(2,0 điểm). Từ đoạn trích ở phần Đọc - hiểu, hãy viết một đoạn văn khoảng 200 chữ trình bày suy nghĩ của em về ý nghĩa của tinh thần lạc quan trong cuộc sống. Phần I. Đọc hiểu (3.0 điểm) Câu Yêu cầu cần đạt 1 - Người tích cực và lạc quan sẽ có gương mặt sáng bừng, nụ cười thường trực trên môi, sống và cháy hết mình, học tập và làm việc hết mình dù ngày mai trời có sập. 2 - Nội dung chính của đoạn trích trên: Bàn về ý nghĩa của tinh thần lạc quan và tư duy tích cực trong cuộc sống. 3 - Biện pháp tu từ liệt kê: gương mặt sáng bừng, nụ cười thường trực trên môi; sống và cháy hết mình, học tập và làm việc hết mình. * Tác dụng: - Tạo nhịp điệu cho câu văn, tăng sức gợi hình, gợi cảm cho cách diễn đạt, thuyết phục và gây ấn tượng. - Diễn tả một cách đầy đủ, cụ thể và làm nổi bật niềm vui, thái độ sống nhiệt huyết, cống hiến hết mình của những người có tinh thần tích cực, lạc quan. - Thể hiện thái độ sống tích cực, lạc quan của tác giả và khơi gợi trong lòng người đọc niềm yêu cuộc sống, sống tích cực, lạc quan. 4 * Thông điệp em tâm đắc nhất - HS có thể chọn một trong số thông điệp sau: + Cần có thái độ sống lạc quan, luôn nhìn vào mặt tích cực của vấn đề trong mọi tình huống. + Thái độ sống lạc quan rất quan trọng. .. * Lí do chọn thông điệp - Lạc quan là thái độ sống tích cực, luôn tin tưởng và hướng về những điều tốt đẹp ở tương lai. - Lạc quan sẽ tạo nên cuộc sống tươi đẹp cho tất cả mọi người. - Những người lạc quan thường thành công trong cuộc sống và công việc - Sống lạc quan sẽ là động lực, sức mạnh cho mỗi người làm việc hiệu quả hơn. - Lạc quan giúp ta vượt qua mọi khó khăn trở ngại để đạt được thành công... PHẦN I: Đọc - hiểu (3, 0 điểm) Đọc đoạn trích sau và thực hiện các yêu cầu: Mỗi chúng ta, dù là người lạc quan nhất - cũng hẳn đã từng ít nhất một lần cảm thấy bi quan và nhận ra rằng: Cuộc sống này, thật ra đầy rẫy những bất trắc và không may Bạn chẳng thể làm được gì đâu, những điều bất trắc và vất vả không như ý này vốn đã là một phần chẳng thể gạt bỏ của cuộc sống. Bạn sẽ luôn gặp phải chúng trên con đường của mình mà chẳng thể nào bẻ ngoặt lái đi để trốn tránh. Con người trở thành những tờ giấy thấm, dễ dàng hút về mình những tiêu cực và xấu xí của đời sống hiện đại xung quanh, từng chút từng chút, chúng thấm vào và khiến bạn cảm thấy chỉ thở thôi cũng nặng nề, cuộc sống qua đôi mắt thật xám xịt và chẳng có gì hay ho. Chúng tôi cảm thấy rằng, chính giữa những guồng quay hối hả, khắc nghiệt của đời sống hiện đại, giữa việc chúng ta luôn phải lao về phía trước với một nỗi sợ bị thất bại, sợ bị thụt lùi, sợ gặp những điều bất trắc. Chúng ta kiệt sức, hụt hơi và luôn phải gồng gánh. Khi nghĩ đến đấy, chúng tôi nhận ra: "Bình tĩnh sống" chính là cái thái độ sống mà chúng ta đang thiếu, một thông điệp cần thiết để xoa dịu những tâm hồn đang mệt nhoài. ( Bình tĩnh sống một thái độ khác giữa cuộc đời vội vã, ngày 27/11/2017) Câu 1(0,5 điểm):Tác giả đã nhận ra điều gì tgrong cuộc sống? Câu 2(0,5 điểm): Nêu nội dung khái quát của đoạn trích? Câu 3(1,0 điểm): Chỉ ra và phân tích hiệu quả của một biện pháp tu từ được sử dụng trong câu văn sau “Cuộc sống này, thật ra đầy rẫy những bất trắc và không may” Câu 4(1,0 điểm): Những thông điệp được tác giả gửi gắm qua đoạn trích trên Câu 5(2,0 điểm): Từ nội dung đoạn trích trong phần đọc hiểu, viết đoạn văn trình bày suy nghĩ của em về tinh thần lạc quan trong cuộc sống. Câu Đáp án 1 - "Bình tĩnh sống" chính là cái thái độ sống mà chúng ta đang thiếu, một thông điệp cần thiết để xoa dịu những tâm hồn đang mệt nhoài. 2 - Nội dung: Cuộc sống luôn phải đối mặt với những khó khăn thử thách, để vượt qua khó khăn thử thách ấy phải có bản lĩnh sống, tinh thần lạc quan. 3 - Nghệ thuật: Liệt kê: những bất trắc và không may” - Tác dụng: +Làm cho câu văn trở lên sinh động, hấp dẫn, tăng giá trị biểu đạt + Liệt kê những hoàn cảnh mà con người gặp phải trong cuộc sống nhằm nhấn mạnh cuộc sống luôn phải đối mặt với khó khăn thử thách. Khẳng định vai trò của thái độ sống tích cực. Nhờ có thái độ sống tích cực con người sẽ vượt qua khó khăn. + Am hiểu và từng trải trong cuộc sống, trân trọng thái độ sống lạc quan. 4 *Thông điệp: - Cuộc sống luôn phải đối mặt với khó khăn, thử thách. - Hiểu được vai trò của thái độ sống tích cực - Trân trọng, gần gũi và học hỏi người có thái độ sống tích cực. - Lạc quan trong mọi tình huống. Câu Yêu cầu cần đạt 1 1.Hình thức- kĩ năng - Đúng hình thức đoạn văn nghị luận, không mắc lỗi diễn đạt, chính tả, diễn đạt trôi chảy, mạch lạc 2. Nội dung: * Giới thiệu vấn đề nghị luận: Tinh thần lạc quan trong cuộc sống * Giải thích: - Lạc quan là luôn vui tươi, yêu đời, tâm hồn rộng mở đón nhận mọi điều trong cuộc sống * Biểu hiện: + Khi gặp khó khăn gian khổ không bi quan chán nản + Luôn có niềm tin vào tương lai + Vượt lên trên mọi hoàn cảnh... + Luôn suy nghĩ tích cực dù trong bất cứ hoàn cảnh nào.. * Ý nghĩa: - Giúp ta hoàn thiện nhân cách phẩm chất đạo đức - Giúp cuộc sống của ta thêm vui vẻ, ý nghĩa hơn - Ta sẽ được mọi người yêu mến quý trọng - Là cơ sở giúp ta đi đến thành công trong cuộc sống - Giúp ta thực hiện được ước mơ của chính mình - Giúp xã hội ngày một phát triển tốt đẹp hơn. * Phản đề: - Phê phán, lên án những con người có tính tự ti, luôn bi quan chán nản... * Bài học: + Nhận thức được tầm quan trọng, ý nghĩa của tinh thần lạc quan + Nhắc nhở cần trân trọng, ngợi ca những người có tinh thần lạc quan trong cuộc sống. + Có hành động cụ thể thể hiện tinh thần lạc quan: không tự ti, luôn suy nghĩ tích cực trong mọi hoàn cảnh.... - Liên hệ bản thân... - Đọc đoạn trích sau và thực hiện các yêu cầu sau: Thực ra, hoàn cảnh là một bức tranh không màu, nó đen tối hay tươi sáng là do chính bạn lựa chọn màu vẽ. Trong bất cứ hoàn cảnh nào, chúng ta luôn có nhiều hơn một sự lựa chọn! Cuộc sống có thể cho bạn muối mặn, nhưng lựa chọn bỏ ngay vào miệng để nhận lấy sự đăng chát hay bỏ vào chén canh nhạt để có món canh thơm ngon là do bạn. Con người có thể cho bạn sự trọng vọng hay khinh rẻ, bạn có thể lựa chọn đón nhận hay phớt lờ. Số phận ban cho cỏ dại sự chà đạp, xa lánh của con người, tuy nhiên, số phận cũng để cho cỏ dại lựa chọn nở hoa hay héo úa. Và bạn đã biết, cỏ dại lựa chọn điều gì. Rõ ràng, bạn luôn có quyền lựa chọn thái độ sống cho mình, chỉ là đôi khi, bạn lười biếng lựa chọn và để cho số phận kéo đi. (Đến cỏ dại còn đàng hoàng mà sống..., Phạm Sỹ Thanh, NXB Thế giới) Câu 1 (0.5 điểm).Theo tác giả, trong bất cứ hoàn cảnh nào, chúng ta có bao nhiêu quyền lựa chọn? Câu 2 (0,5 điểm). Nội dung của đoạn trích? Câu 3 (1.0 điểm). Xác định và nêu tác dụng của một phép tu từ được sử dụng trong câu: Cuộc sống có thể cho bạn muối mặn, nhưng lựa chọn bỏ ngay vào miệng để nhận lấy sự đắng chát hay bỏ vào chén canh nhạt để có món canh thơm ngon là do bạn. Câu 4 (1.0 điểm). Thông điệp em tâm đắc nhất sau khi đọc đoạn ngữ liệu là gì? Vì sao? Câu 5 (2.0 điểm). Từ nội dung đoạn trích phần Đọc hiểu, hãy viết đoạn văn (khoảng 200 chữ) bàn về ý nghĩa của việc lựa chọn thái độ sống tích cực đối với mỗi người. I. ĐỌC – HIỂU (3,0 điểm) 1 Trong bất cứ hoàn cảnh nào chúng ta luôn có nhiều hơn một sự lựa chọn. 2 Bàn luận về sự lựa chọn thái độ sống trước cuộc đời. 3 - Biện pháp tu từ ẩn dụ “muối mặn” - Tác dụng: + Tăng sức gợi hình gợi cảm cho sự diễn đạt. + Gợi tả một cách sinh động những khó khăn con người có thể đối mặt trong cuộc sống và từ đó thấy được đứng trước khó khăn cách lựa chọn của mỗi người sẽ quyết định đến kết quả mà bản thân nhận được. + Thể hiện cách nhìn nhận tinh tế về khó khăn thách thức từ đó khuyên nhủ chúng ta cần có thái độ sống tích cực. 4 Thông điệp về thái độ sống tích cực. Vì: + Lựa chọn thái độ sống tích cực tạo ra cơ hội thành công trong cuộc sống cao hơn. + Lựa chọn thái độ sống tích cực đem lại cho cuộc sống con người những niềm vui, hạnh phúc. + Thái độ sống của cá nhân góp phần thúc đẩy sự phát triển của xã hội. + Lựa chọn thái độ sống tích cực giúp con người dễ dàng vượt qua những khó khăn thử thách của cuộc đời. + Lựa chọn thái độ sống tích cực tạo ra năng lượng tích cực, lan tỏa năng lượng ấy tới mọi người xung quanh tạo ra cuộc sống có ý nghĩa. ( Học sinh đưa ra những lí giải phù hợp, thuyết phục) 1 * Yêu cầu hình thức: - HS viết đúng hình thức đoạn văn, đảm bảo dung lượng (khoảng 200 chữ) - Diễn đạt trôi chảy, mạch lạc, có sự liên kết giữa các câu trong đoạn, không mắc lỗi chính tả. *Yêu cầu nội dung: HS có thể có những cách trình bày khác nhau nhưng cần nêu được một số ý sau: - Xác định đúng yêu cầu nghị luận: Ý nghĩa của việc lựa chọn thái độ sống tích cực đối với mỗi người. - Giải thích: Thái độ sống tích cực là việc con người luôn suy nghĩ, hành động hướng đến những điều tốt đẹp, có năng lượng tốt trong cuộc sống. - Ý nghĩa của việc lựa chọn thái độ sống tích cực: + Lựa chọn thái độ sống tích cực giúp con người dễ dàng vượt qua những khó khăn thử thách của cuộc đời.=>tạo ra cơ hội thành công trong cuộc sống cao hơn. + Lựa chọn thái độ sống tích cực đem lại cho cuộc sống con người những niềm vui, hạnh phúc. +Có thái độ sống tích cực tạo ra năng lượng tích cực, lan tỏa nguồn năng lượng ấy tới mọi người xung quanh tạo ra cuộc sống có ý nghĩa.=> góp phần thúc đẩy sự phát triển của xã hội. ( Dẫn chứng chứng minh) - Bàn luận mở rộng, liên hệ. + Phê phán những người có lối sống tiêu cực. - Định hướng nhận thức, hành động. + Hiểu được ý nghĩ to lớn của thái độ sống tích cực. + Cần cố gắng học hỏi, bồi dưỡng năng lượng tích cực trong tâm hồn. Phần I. ĐỌC HIỂU (3,0 điểm) Đọc văn bản sau và trả lời các câu hỏi: Mỗi con người sinh ra đều mang trong mình một sứ mệnh riêng, nhưng hơn tất cả, sứ mệnh chung của chúng ta đặc biệt là giới trẻ thì trách nhiệm đối với đất nước là một sứ mệnh vô cùng quan trọng. Vậy trách nhiệm của tuổi trẻ đối với quê hương đất nước là gì? Trách nhiệm của tuổi trẻ đối với quê hương, đất nước là trách nhiệm giữ gìn nền độc lập, tích cực xây dựng nước nhà ngày càng vững mạnh. Mỗi chúng ta khi sinh ra được sống trong nền hòa bình đã là một sự may mắn, chính vì vậy chúng ta cần phải cống hiến nhiều hơn để phát triển nước nhà vững mạnh, có thể chống lại mọi kẻ thù. Mỗi người khi học tập, lao động, tạo lập cho mình một cuộc sống tốt đẹp cũng chính là cống hiến cho Tổ quốc. Bên cạnh đó, mỗi chúng ta cần phải yêu thương, giúp đỡ đồng bào, đoàn kết với mọi người vì điều đó không chỉ giúp cho chúng ta được yêu thương, trân trọng mà còn thể hiện sức mạnh đại đoàn kết dân tộc. Là một học sinh trước hết chúng ta cần học tập thật tốt, nghe lời ông bà cha mẹ, lễ phép với thầy cô. Có nhận thức đúng đắn về việc giữ gìn và bảo vệ tổ quốc. Luôn biết yêu thương và giúp đỡ những người xung quanh, Tuy nhiên vẫn còn có nhiều bạn chưa có nhận thức đúng đắn về trách nhiệm của mình đối với quê hương, đất nước, chỉ biết đến bản thân mình, coi việc chung là việc của người khác, những người này đáng bị xã hội thẳng thắn lên án. Mỗi chúng ta cần phải cố gắng không chỉ vì tương lai của mình mà còn để xây dựng đất nước giàu đẹp xứng đáng với những gì được hưởng (https://luathoangphi.vn/trach-nhiem-cua-ban-than-trong-su-nghiep-xay-dung-va-bao-ve-to-quoc-hien- nay/)t)hanh niên đối với đất nước Câu 1 (0,5 điểm).Theo đoạn trích, mỗi con người sinh ra đều mang trong mình sứ mệnh gì? Câu 2 (0,5 điểm). Nêu nội dung của đoạn trích trên? Câu 3 (1,0 điểm). Phân tích tác dụng của phép tu từ liệt kê trong đoạn văn sau: Mỗi người khi học tập, lao động, tạo lập cho mình một cuộc sống tốt đẹp cũng chính là cống hiến cho Tổ quốc. Bên cạnh đó, mỗi chúng ta cần phải yêu thương, giúp đỡ đồng bào, đoàn kết với mọi người vì điều đó không chỉ giúp cho chúng ta được yêu thương, trân trọng mà còn thể hiện sức mạnh đại đoàn kết dân tộc. Câu 4 (1,0 điểm). Trình bày quan điểm của em về ý kiến sau: “Trách nhiệm của tuổi trẻ đối với quê hương, đất nước là trách nhiệm giữ gìn nền độc lập, tích cực xây dựng nước nhà ngày càng vững mạnh.” Phần II. LÀM VĂN (7,0 điểm) Câu 1: (2,0 điểm).Từ tinh thần của đoạn trích trong phần Đọc -hiểu, hãy viết một đoạn văn (khoảng 200 chữ) trình bày suy nghĩ của em về ý nghĩa của thái độ sống tích cực. DAPAN Phần I: Đọc- hiểu (3,0 điểm) Câu Nội dung Điểm 1 Theo đoạn trích, mỗi con người sinh ra đều mang trong mình một sứ mệnh riêng, 0,5 nhưng hơn tất cả, sứ mệnh chung của chúng ta đặc biệt là giới trẻ thì trách nhiệm đối với đất nước là một sứ mệnh vô cùng quan trọng 2 Trách nhiệm của mỗi người, đặc biệt là thế hệ trẻ trong công cuộc xây dựng và bảo 0,5 vệ đất nước. 3 -Biện pháp tu từ liệt kê: phải yêu thương, giúp đỡ đồng bào, đoàn kết với mọi 0,25 người + Làm cho tăng sức diễn đạt, giúp cho cách diễn đạt trở nên sinh động, cụ thể, tăng sức gợi hình, gợi cảm, có lập luận chặt chẽ, thuyết phục và gây ấn tượng với bạn đọc. 0,75 + Diễn tả đầy đủ, cụ thể, chi tiết những hành động cụ thể của mỗi người để thể hiện sức mạnh đại đoàn kết dân tộc. + Thể hiện tình yêu quê hương, đất nước, tinh thần đoàn kết và mong muốn mỗi người có ý thức trách nhiệm trong việc bảo vệ chủ quyền dân tộc của nhân dân ta. 4 * Học sinh có thể đưa ra quan điểm đồng tình/không đồng tình. 0,25 * Lí giải hợp lý, thuyết phục 0,75 PHẦN II. LÀM VĂN (7,0điểm). Câu Nội dung Điểm 1.Yêu cầu hình thức, kĩ năng - Viết đúng hình thức một đoạn nghị luận xã hội. Đảm bảo độ dài khoảng 200 chữ. 0,25 - Diễn đạt chính xác, không mắc lỗi chính tả, đúng ngữ pháp. Trình bày sạch sẽ. Lập luận chặt chẽ, thuyết phục. 1 II. Yêu cầu nội dung, kiến thức 1. Nêu vấn đề nghị luận:Ý nghĩa của thái độ sống tích cực 0,25 2. Triển khai vấn đề nghị luận - Giải thích vấn đề nghị luận + Thái độ sống tích cực là thái độ sống lạc quan, chủ động trong mọi hoàn cảnh, luôn nhìn thấy mặt tốt của vấn đề, tin vào những điều tốt đẹp - Ý nghĩa: 0,25 + Thái độ sống tích cực mang lại nhiều giá trị, ý nghĩa, lợi ích tốt đẹp cho bản thân và cho cộng đồng. + Thái độ sống tích cực giúp con người bình tĩnh, tự chủ trước nghịch cảnh, vượt qua khó khăn, thử thách để đạt được thành công. + Thái độ sống tích cực sẽ làm cho con người cân bằng được cảm xúc, luôn thấy bình yên, thanh thản, lạc quan, yêu đời, hạnh phúc. + Mọi người đều có thái độ sống tích cực sẽ giúp con người gắn kết với nhau, làm cho các mối quan hệ gia đình, xã hội trở nên gần gũi, gắn bó, hiền hòa và tốt đẹp hơn, góp phần xây dựng xã hội văn minh, hạnh phúc. 1,0 + Người sống tích cực sẽ luôn được mọi người yêu mến, trân trọng, ngợi ca. - Mở rộng: + Trong xã hội, vẫn có nhiều người bi quan, tự ti, thiếu niềm tin vào cuộc sống, gây ảnh hưởng tiêu cực tới mọi người xung quanh cần lên án phê phán * Bài học, liên hệ bản thân: + Nhận thức được tầm quan trọng của thái độ sống tích cực. + Trân trọng, học hỏi người có thái độ sống tích cực. + Thường xuyên thực hành lối sống tích cực, lạc quan trong mọi tình huống và lan tỏa thái độ sống tích cực đến những người xung quanh. 0,25 Phần I. Đọc - hiểu (3,0 điểm). Đọc văn bản và thực hiện các yêu cầu sa Thái độ sống tích cực là chìa khóa của hạnh phúc mà qua đó bạn nhìn cuộc đời tốt hay xấu, đưa đến cho bạn những cách nhìn nhận và giải quyết vấn đề khác nhau. Nếu người có thái độ tích cực nhìn cuộc sống bằng lăng kính lạc quan, màu sắc rực rỡ thì người tiêu cực lại chỉ nhìn thấy một màu xám xịt, ảm đạm mà thôi. Thái độ sống tích cực còn giúp ta nhìn được những cơ hội trong khó khăn cũng như không cảm thấy khó chịu, than trách cuộc sống. Ngoài ra, thái độ sống tích cực còn có thể giúp chúng ta cảm thấy yêu đời, yêu cuộc sống và biết quan tâm những người xung quanh hơn. Người có thái độ sống không tốt thường nhìn nhận tiêu cực về cách các vấn đề, họ cho rằng không thể giải quyết được và tự tăng mức độ trầm trọng lên. Những người này luôn chú ý đến những nhược điểm của bản thân, có thái độ nuối tiếc, suy nghĩ điều về những điều mất mát và lo sợ điều tồi tệ sẽ xảy đến. Trong cuộc sống, vốn dĩ hai mẫu người này đã có sự khác nhau về cách cư xử, suy nghĩ, cách giao tiếp... Nhưng đến khi họ cùng gặp một vấn đề, sự khác biệt này mới thể hiện rõ và từ đó, cuộc sống của họ cũng được tạo nên từ những yếu tố này. (Macnderson, Điều kì diệu của thái độ sống, NXB tổng hợp TP.HCM, năm 2016,tr17) Câu 1 (0,5 điểm). Theo đoạn trích Người có thái độ không tốt thường nhìn nhận về các vấn đề như thế nào? Câu 2 (0,5 điểm). Nêu nội dung chính của đoạn trích. Câu 3 (1,0 điểm). Nêu hiệu quả của biện pháp tu từ liệt kê được sử dụng trong câu văn: “Những người này luôn chú ý đến những nhược điểm của bản thân, có thái độ nuối tiếc, suy nghĩ về những điều mất mát và lo sợ điều tồi tệ sẽ xảy đến”. Câu 4 (1,0 điểm). Thông điệp em tâm đắc nhất qua đoạn trích trên là gì? Lí do em chọn thông điệp đó? DAPAN Phần I. Đọc hiểu (3,0 điểm) Câu Nội dung Điểm 1 - Theo đoạn trích người có thái độ sống không tốt thường nhìn nhận: 0,5 tiêu cực về các vấn đề, họ cho rằng không thể giải quyết được và tự tăng mức độ trầm trọng lên. 2 - Nội dung: Sự khác biệt về biểu hiện và giá trị của thái độ sống tích 0,5 cực – tiêu cực. 3 - Biện pháp tu từ: Liệt kê Luôn chú ý đến những nhược điểm của bản 0,25 thân, có thái độ nuối tiếc, suy nghĩ về những điểu mất mát và lo sợ điều tồi tệ sẽ xảy đến. - Tác dụng: + Tạo nhịp điệu cho câu văn, làm tăng sức gợi hình, gợi cảm cho sự diễn đạt, làm cho lời văn sinh động, hấp dẫn, gây ấn tượng, lập luận chặt chẽ, thuyết phục. 0,25 + Diễn tả đầy đủ, sâu sắc những đặc điểm tâm lí của người có thái độ sống tiêu cực. 0,25 - Thái độ của tác giả: lên án, phê phán, không đồng tình trước thái độ sống tiêu cực; đồng thời mong muốn mọi người luôn sống tích cực, lạc quan, yêu đời. 0,25 4 Hs có thể chọn một trong số các gợi ý dưới đây: - Cần trân trọng và có thái độ sống tích cực. 0,5 - Người có thái độ sống tích cực sẽ có nhiều lợi ích tốt đẹp. - Thái độ sống khác nhau (tích cực và tiêu cực) sẽ mang lại những giá trị khác nhau trong cuộc sống. - Nên thường xuyên tiếp xúc, gần bên những người có thái độ sống tích cực.
File đính kèm:
15_de_luyen_tap_phan_doc_hieu_mon_ngu_van_thcs_co_dap_an.docx

